مادرش امّ كلثوم با هم وفات كردند و امام حسن ( ع ) عبد اللّه عمر را پيش كشيد و وى بر او نماز خواند و اين قضيه پس از وفات عمر بن خطاب واقع شده است .
و پس از قتل عمر امّ كلثوم را عون بن جعفر تزويج كرد و قصهاى نقل كرده حاصلش اينست :
امّ كلثوم امر خود را به امير المؤمنين ( ع ) واگذار كرد و امام ( ع ) او را به عون بن جعفر تزويج فرود و او غلام بود و به امّ كلثوم چهار هزار درهم فرستاد و او را پيش عون بن جعفر بردند و امّ كلثوم با عون بود تا عون در كربلا در حضور سيد الشهداء ( ع ) شهيد شد و امّ كلثوم نيز در خدمت برادرش امام حسين ( ع ) در كربلا بود و با سبايا به شام رفت و به مدينه برگشت و در مدينه وفات يافت .
اين خلاصهء آن است كه در الدر المنثور آورده است و ترجمه به فارسى نقل شد . « 1 » ولى به تهافت و تناقض كلام وى بايد متوجه شد : اگر امّ كلثوم در زمان امام حسن مجتبى ( ع ) وفات يافته و امام ( ع ) عبد اللّه عمر را مقدم كرده كه بر او نماز بخواند ، چطور امّ كلثوم پس از تزويج به عون بن جعفر با وى به كربلا آمده و عون در كربلا شهيد شده و امّ كلثوم به شام رفته و مراجعت به مدينه كرده و در مدينه وفات يافته است ؟
ابن قتيبه در معارف گويد : « 2 »
( و اما امّ كلثوم الكبرى و هى بنت فاطمة فكانت عند عمر بن الخطاب و ولدت له ولدا قد ذكرناهم فلما قتل عمر تزوجها محمد بن جعفر بن أبي طالب فمات عنها ثم تزوجها عون بن جعفر بن أبي طالب فماتت عنده ) . . .
قول ابن قتيبه كه امّ كلثوم نزد عون بن جعفر وفات يافته با آنچه در الدر المنثور نقل كرده
هامش
زيد افتاده و چند روز زنده بود و با مادرش با هم در يك وقت وفات يافت و معلوم نشده كدام جلوتر مرده است نگارنده گويد : از همين مطلب كه معلوم نشده كدام جلوتر وفات يافته احتمال نقل سقوط سقف و ديوار بر آنها كه با هم وفات كردهاند ظاهر مىشود و آن منافات با زخمى شدن زيد ندارد .
( 1 ) . ر . ك : الدر المنثور ، ص 62 ، ط اول مصر ، 1312 ه ق .
( 2 ) . المعارف ابن قتيبه ، ص 70 ، ط مصر ، 1300 ه . ق و عباراتى كه در متن نقل شد در نسخهء مطبوعه از المعارف ابن قتيبه در مصر از مطبوعات دار الكتب در سال 1379 ه . ق ساقط شده و عوض آن عبارت غلطى به جا مانده كه غلط بودنش واضح است و عبارت در طبع نامبرده ص 211 به ترتيب زير است :
و اما امّ كلثوم الكبرى و هى بنت فاطمة فكان عند : عمر ابن الخطاب و ولدت له اولادا قد ذكرناهم . فلما قتل عمر تزوجها « جعفر ابن أبي طالب » فماتت عنده .
اين غلط فاحش در آن طبع فنى بسيار نفيس از المعارف جاى بسى شگفت است .