امير المؤمنين ( ع ) و اما الصغير فرأس الحسين ( ع ) . « 1 »
يعنى وقتى كه تو به نجف رفتى دو تا قبر خواهى ديد قبر بزرگ و قبر كوچك اما بزرگ آن قبر امير المؤمنين ( ع ) است و اما قبر كوچك آن سر مبارك امام حسين ( ع ) است .
معلوم مىشود در آن زمان قبر كوچكى در نزد امير المؤمنين ( ع ) در نجف نمايان بوده و به عنوان اينكه رأس مطهر در آنجا دفن شده قبر كوچكى ساخته شده است .
و در بعض اخبار است امام صادق ( ع ) كه به نجف آمده دو ركعت نماز براى زيارت امير المؤمنين ( ع ) و دو ركعت براى موضع سر مبارك امام حسين ( ع ) و دو ركعت براى موضع منبر قائم ( ع ) نماز خوانده است . « 2 »
و در خبر يونس بن ظبيان گويد : امام صادق ( ع ) سوار مركب شد من هم در حضور آن حضرت سوار شدم تشريف آورد نزد تپههاى سرخ پياده شد و وضو گرفت پس از آن نزديك به جايى كه ريگ جمع شده بود گشت و در آنجا نماز خواند و گريه فرمود بعد تمايل فرمود به جايى كه پايينتر از اولى ريگ جمع شده بود مثل همان عمل به جا آورد يعنى نماز خواند و گريه كرد و فرمود : جايى كه اول در آنجا نماز خواندم موضع قبر امير المؤمنين ( ع ) بود و آن ديگرى موضع رأس مطهر حسين ( ع ) بود و ابن زياد لعنه اللّه وقتى كه رأس حسين ( ع ) را به شام فرستاد آن را به كوفه برگردانيدند و ابن زياد گفت : رأس مطهر را از كوفه خارج كنند تا اهل كوفه به جهت رأس مطهر آشوب نكنند و خداوند برگردانيد رأس مطهر را نزد امير المؤمنين ( ع ) دفن شد
« فالرأس مع الجسد و الجسد مع الرأس » .
و جملات آخرى خبر كه فرموده : فالرأس مع الجسد . . . الخ احتمال دو سه معنى در آن مىرود و ظاهرش آن است كه جمعى از اهل تحقيق گفتهاند :
فالرأس مع الجسد اى بعد ما دفن هناك ظاهرا الحق بالجسد بكربلاء .
يعنى بعد از آنكه رأس مطهر نزد امير المؤمنين ( ع ) بر حسب ظاهر دفن شده به جسد اطهر در كربلا ملحق گرديده است و احتمال اين معنى در نظر بسيار قوى است .
ولى اشكال در آن است كه هنوز آن زمان يعنى در سال شصت و يك از هجرت قبر امير المؤمنين ( ع ) را در نجف اشرف كسى از اشخاص عادى نمىشناخت تا آنچه در روايات
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام شيخ الفقهاء آقا شيخ محمد حسن نجفى ( قدس سرّه ) ، ج 20 ، ص 93 ، ط نجف ط آخوندى .
( 2 ) . ر . ك : وسائل الشيعة - باب 33 - از ابواب مزار .