داناترين اصحاب نسبت به امر قضاوت على ( ع ) است .
و در آنجا با اسناد مختلف از عمر نقل شده است كه گفت : على داناترين ما در امر قضاوت است .
ابو نعيم اصفهانى در حلية الاولياء از على ( ع ) نقل مىكند كه گفت : پيامبر مرا به سوى سرزمين يمن فرستاد . به او عرض كردم : اى پيامبر ! مرا به سوى مردم يمن مىفرستى و مردم آنجا ممكن است در قضاوت بر امور خود از من سؤالهايى بپرسند و حال آنكه من چيزى در اينباره نمىدانم . پيامبر فرمود : بنشين . نشستم و آن حضرت با دست بر سينهام زد و فرمود :
بارالها ! زبان او را استوار دار و قلب او را هدايت كن . پس به آن كس كه دانه را رويانيد و مخلوقات را آفريد ، سوگند كه پس از اين دعا هرگز در داورى ميان دو تن ترديد نكردم .
شيخ مفيد نيز در كتاب ارشاد مانند اين روايت را نقل كرده ، با اين تفاوت كه در روايت مفيد آمده است : اى پيامبر مرا بر امر داورى و قضاوت راهنمايى فرماى ! من جوانم و دانش من بر تمام مسائل قضاوت احاطه ندارد . حاكم در مستدرك نيز اين روايت را ذكر كرده و گفته است : اين حديث بنابر شروط شيخين صحيح است و آن را از على ( ع ) به اين ترتيب روايت كرد : رسول خدا مرا به سوى سرزمين يمن گسل داشت . به او عرض كردم : پيامبر ! من مردى جوانم و ممكن است در قضاوت با مسايلى روبهرو شوم كه دربارهء آنها چيزى ندانم .
سپس آن حضرت دست مباركش را روى سينهام نهاد و گفت : بارالها ! زبان او را در گفتار ، استوار دار و قلب او را هدايت فرماى ! پس از آن در هر داورى كه كردم ترديد به خود راه ندادم .
نسايى در خصايص از على ( ع ) همين روايت را نقل مىكند جز آنكه گويد پيامبر ( ص ) فرمود :
خداوندا قلب او را هدايت فرماى و زبان او را استوار كن . پس از اين دعا ، هنگامى كه براى داورى بين دو تن بر مسند قضاوت مىنشستم ، هيچ ترديد به خود راه نمىدادم .
نسايى در خصايص ، اين مضمون را با اسناد مختلفى از على ( ع ) نقل كرده و در بعضى از اين روايات آمده است : پيامبر ( ص ) مرا در جوانى به سوى يمن فرستاد پس به دو گفتم : يا رسول الله ! آيا مرا به ميان مردمى مىفرستى كه در بين آنان مسائل مختلفى رخ مىدهد و من نيز فرد جوانسالى هستم . تا آنگاه پيامبر فرمود : خداوند قلب تو را هدايت مىكند و زبانت را استوار مىدارد . على ( ع ) گفت : پس از آن در سخنى كه به عنوان داورى بين دو تن مىگفتم ، شك به خود راه ندادم .
در روايت ديگرى نقل شده است : پس از اين فرمايش پيامبر ، در هيچ حكومت ( داورى ) كه كردم مشكوك نشدم . و در روايت ديگرى نيز آمده است : پيامبر دستش را بر روى سينهام گذارد و گفت خداوند قلب تو را هدايت مىكند و زبان تو را استوار مىدارد . اى على ! اگر دو
سيرة الأئمة ( سيره معصومان ) ( فارسي ) — صفحة 88
مساهمون: على حجت كرمانى
ص٨٨