دينه ، و إن تبايعوا عمر تجدوه قويّا فى أمر اللّه و إن تبايعوا عليّا تجدوه قويّا فى نفسه و قويّا فى دينه هاديا مهديا يسلك بكم الطريق » . « 1 »
گوييم : بنابراين خبر على عليه السّلام ترجيح دارد بر ايشان به چند خصال كه قوى است در دين ، و قوى است در نفس ، هادى و مهدى كه خلق را بر جاده دارد ، كه اين خصال در ايشان جمع نيست ؛ و اگر اين خبر راست بودى روز مخالفت ابو بكر بر انصار ، و روز وصايت ابو بكر اين كلام حجّت بودى و چون نبود ، دليل است بر كذب اين خبر .
[ اگر گويند : اتقى در قول اللّه تعالى
وَ سَيُجَنَّبُهَا الْأَتْقَى الَّذِي
« 2 » ابو بكر است ، و اگر در قول اللّه تعالى
إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ
« 3 » مراد اوست ، پس او اكرم و افضل باشد و از اين جهت تقدّم يافت در خلافت .
گوييم : آيه در حقّ ابو دحداح آمده و اين قصّه مشهور است . ديگر آنكه مسلم نيست كه هر اتقى اكرم باشد زيرا كه عكس موجبهء « 4 » كلّيهء جزئيه « 5 » است . ] « 6 »
گويند : ابو بكر كان من السابقين تا لاجرم مستحق تقدّم شد بعد از رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم .
گوييم : اين باطل است به عمر . كه وى من الاربعين بود ، و عثمان خود آخر همه بود . بنابراين بايد كه على عليه السّلام بر ايشان مقدم باشد زيرا كه اسلام وى بر ايشان سابق بود به اتفاق خلايق .
گويند : كه رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم گفت : « أبو بكر و عمر سيّدا كهول أهل الجنّة » « 7 » .
گوييم : راوى اين خبر ، عبد اللّه عمر بود . يقين كه جز طلب تمدّح نكرده باشد
هامش
( 1 ) مضمون اين روايت در كنز العمال ، ج 11 ، ح 33070 ، 33071 ، 33072 ، 33074 ، 33075 ، 33076 ، 33077 و 32966 ؛ ج 12 ، ح 35845 و ج 13 ، ح 36709 و 36710 .
( 2 ) ليل : 17 - 18 .
( 3 ) حجرات : 13 .
( 4 ) اصل : موجب .
( 5 ) اصل : جزيه .
( 6 ) نسخه « ر » .
( 7 ) كنز العمال ، ج 13 ، ح 36090 ، 36099 ، 36104 ، 36105 و . . .