دل نبندد ، قطعا چيزى مانع از مشاهدهء جمال او نخواهد بود . « 1 »
اين فراز از سخن على عليه السّلام : « حجب بعضها عن بعض ليعلم أن لا حجاب بينه و بين خلقه غير خلقه » « 2 » از آن بيانات شگفتانگيزى است كه كسى جلوتر از آن بزرگوار لب به بيان آن نگشوده است و استدلال على عليه السّلام در اين زمينه براساس محدوديّت وجودات و نقايص ماهوى موجودات مىباشد .
نظير اين بيان ، در لابلاى احاديث منقول از امام موسى بن جعفر عليه السّلام نيز به چشم مىخورد .
امام هفتم چنين مىفرمايد : « خداى متعال بدون زمان و مكان وجود داشته و ميان او و مخلوقاتش مانعى جز وجود ناقص خود مخلوقات نيست ، پس او بدون حجاب پنهانى ، از نظرها ناپديد است و بدون پردهء ناپيدا از چشم بينندگان ، پوشيده است » . « 3 »
و بخش ديگر سخن على عليه السّلام : « كان ربّا اذ لا مربوب و الها اذ لا مألوه » « 4 » در زمينهء صفات اضافيّهء حقتعالى است . در اين بخش على عليه السّلام اثبات مىكند كه آن صفات نيز مانند ديگر صفات پيش از آنكه طرف اضافه در خارج پديد بيايد ، تحقّق داشته است ؛ چون در ذات بارىتعالى هيچگونه تغيير و دگرگونى رخ نمىدهد . اگر چنانچه
هامش
( 1 ) - رجوع شود به شرح جملهء : و كمال توحيده الاخلاص له ( مؤلّف رحمه اللّه ) .
( 2 ) - توحيد : 309 .
( 3 ) - همان : 178 - 179 / ح 12 .
( 4 ) - همان : 309 / ح 2 .