او با يكديگر اختلاف پيدا نمى كردند و آدمى در هيچ مورد از فرمان او سر برنمى تافت و مفضول هرگز فضيلت فاضل را انكار نمى كرد .
همانا كه سرنوشتها ما و اين قوم را چنان قرار داده كه اينجا روياروى شدهايم و در هر حال ما در حيطهء علم خداى خود قرار داريم و اگر خداوند بخواهد در كيفر دادن شتاب مى فرمايد و همانا كه نصرت هم از جانب اوست و خداوند ستمگر را تكذيب خواهد كرد و حق مىداند كه سرانجامش كجاست و خداوند اين جهان را خانه و سراى كردارها قرار داده است و آن جهان را سراى پاداش و استقرار « كه بدكاران را به كيفر آنچه كردهاند برساند و نيكوكاران را پاداش نيكو عنايت كند » ، هان بدانيد كه به خواست خداوند شما فردا با دشمن روياروى خواهيد شد ، امشب فراوان نماز بگزاريد و قرآن تلاوت كنيد و از خداوند متعال پايدارى و نصرت بطلبيد و با احتياط و كوشش با آنان روياروى شويد و در كار خود صادق باشيد .
گويد : مردم برجستند و شروع به اصلاح و مرمت شمشيرها و تير و نيزههاى خود كردند و تمام آن شب را على عليه السلام به آرايش جنگى و بستن رايات و تعيين فرماندهان و سازمان دادن لشكرها پرداخت و كسى را فرستاد تا ميان مردم شام ندا دهد كه پگاه فردا آماده جنگ در صفهاى خود باشيد . شاميان در لشكرگاه خويش ضجه كشيدند و پيش معاويه جمع شدند او هم سواران خود را آرايش جنگى داد و لواهاى خود را بست و اميران را مشخص كرد و لشكرها را سازمان داد . مردم حمص با رايات خود اطراف معاويه را احاطه كردند و فرمانده ايشان ابو الاعور سلمى بود . مردم اردن هم كنار رايات خود بودند و عمرو بن عاص فرماندهى آنان را بر عهده داشت . بر مردم قنسرين زفر بن حارث كلابى فرمانده بود و بر مردم دمشق كه در قلب سپاه قرار داشتند ضحاك بن قيس فهرى و در عين حال همه برگرد معاويه قرار داشتند .
مردم شام از مردم عراق به مراتب بيشتر و دو برابر آنان بودند . ابو الاعور سلمى و عمرو بن عاص و كسانى كه با آن دو بودند حركت كردند تا آنكه مقابل عراقيان ايستادند . ابو الاعور و عمرو چون به عراقيان نگريستند جمع آنان را اندك پنداشتند و طمع بستند . در اين هنگام براى معاويه منبرى نصب كردند و آن را زير خيمهيى كه بر آن پارچهها و پلاسهاى بسيار افكنده بودند قرار دادند و معاويه بر آن منبر نشست و مردم يمن او را احاطه كردند . معاويه به آنان گفت : نبايد كسى كه او را
جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 68
مساهمون: ابن أبي الحديد
ص٦٨