بيعت با على و آنان كه از آن خوددارى كردند
مردم درباره چگونگى بيعت با امير المومنين عليه السّلام اختلاف كردهاند .
آنچه كه بيشتر مردم و جمهور سيره نويسان به آن معتقدند اين است كه طلحه و زبير از روى اختيار و نه اجبار با على ( ع ) بيعت كردند ، ولى بعدا تصميم آن دو دگرگون و نيت ايشان تباه شد و نسبت به على ( ع ) غدر و مكر ورزيدند .
زبيرى ها از جمله عبد الله بن مصعب و زبير بن به كار و پيروان ايشان و گروهى از افراد خاندان تيم بن مره كه نسبت به طلحه تعصب مى ورزند مى گويند : آن دو در حالت اجبار بيعت كردهاند و [ مى گويند ] زبير مى گفته است : در حالى بيعت كردم كه شمشير مالك اشتر بر پشت گردنم بود .
نويسنده كتاب الاوائل مى نويسد : چون عثمان كشته شد مالك اشتر پيش على عليه السّلام آمد و گفت : برخيز و با مردم بيعت كن كه براى تو جمع شدهاند و به تو راغب هستند ، به خدا سوگند اگر از آن خوددارى نمايى چشمت براى بار چهارم بر آن اشك خواهد ريخت . على ( ع ) آمد و در « بئر سكن » نشست و مردم جمع شدند و طلحه و زبير هم آمدند و آن دو شك و ترديدى نداشتند كه حكومت توسط شورا تعيين خواهد شد . اشتر گفت : مگر منتظر كسى هستيد اى طلحه برخيز و بيعت كن او تن زد . اشتر گفت : اى پسر زن سرسخت برخيز ، - اشتر در همين حال شمشير خود را بيرون كشيد . طلحه برخاست و پاى كشان جلو آمد و بيعت كرد . كسى گفت : نخستين كسى كه با او بيعت كرد شل بود ، اين كار به انجام نمى رسد و تمام نمى شود .
سپس اشتر گفت : اى زبير بر خيز به خدا هيچكس در اين كار نزاع و ستيز نمى كند مگر اينكه با اين شمشير بناگوش او را مى زنم . زبير برخاست و بيعت كرد ، و سپس مردم بر على ( ع ) هجوم آوردند و بيعت كردند .
و گفته شده است : نخستين كس كه با على ( ع ) بيعت كرد اشتر بود . او گليم سياهى را كه بر دوش داشت افكند و شمشيرش را بيرون كشيد آن گاه دست على را گرفت و بيعت كرد و به زبير و طلحه گفت : برخيزيد و بيعت كنيد و گرنه امشب پيش عثمان خواهيد بود . آن دو در حالى كه پاهايشان به جامههايشان گير مى كرد و اميدى