رجاء و محبت ، خوف از فروعات علم ، و رجاء از فروعات يقين و محبت از فروعات معرفت مىباشد ، دليل خوف آن است كه آدمى از گناهان بگريزد ، دليل رجاء آن است كه انسان دنبال مقصود برود ، و دليل محبت ايثار در محبوب و از غير او گذشتن مىباشد .
هر گاه علم در سينه تحقق پيدا كند مقام خوف پيش مىآيد ، و هر گاه معرفت در آدمى زياد شود خوف مىآيد ، و هر گاه خوف پيدا شد فرار از مشتهيات پيش مىآيد و هر گاه قرار تحقق يافت انسان نجات پيدا مىكند .
هر گاه روشنائى يقين در قلب پيدا شد فضيلت را خواهد ديد ، و هر گاه قدرت پيدا كرد فضل را مشاهده كند برايش اميد پيش مىآيد ، و هر گاه مزه رجا را چشيد دنبال طلب مىرود و هر گاه طلب برايش پيدا شد خواهد يافت .
هنگامى كه روشنائى معرفت در دل تابيد باد محبت وزيدن مىگيرد و هر گاه باد محبت وزيدن گرفت در سايه محبوب آسايشى پيدا مىكند و به آن مانوس مىگردد ، و در اينجا محبوب را بر همه چيز اختيار مىنمايد .
او در اين حال همه اوامر محبوب را انجام مىدهد و از منهيات او دست باز مىدارد ، و هر گاه با او در يك جا قرار گرفت و دستورات او را اجراء كرد به مقام مناجات و قرب خواهد رسيد ، مثال اينها مانند حرم و مسجد و كعبه مىباشد .
هر كس وارد حرم شد از آزار و اذيت مردم مصون مىگردد ، و هر كس وارد مسجد شد ديگر نمىتواند با اعضاء و جوارح خود خداوند را معصيت كند ، و هر كس داخل كعبه شد دلش آرامش پيدا مىكند و به غير از خدا به چيزى ديگر مشغول نمىگردد .
اكنون اى مؤمن توجه داشته باش اگر از اين حالتى كه دارى راضى مىباشى و دلت مىخواهد با اين حال از دنيا به روى خداوند را بر اين توفيق سپاسگزار باش ، و اگر چنين نيست تصميم بگير حالت استعداد مرگ را پيدا كنى .
از غفلتهائى كه در گذشته برايت پيش آمده پشيمان باش و از خداوند بخواه كه ظاهرت را از گناه حفظ كند ، و باطنت را از عيبها پاك گرداند ، و غفلت را از
بحار الأنوار (ج64) (ايمان و كفر) (فارسى) — صفحة 563
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٥٦٣