تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رسائل أبو الحسن العامري — صفحة 93

مساهمون:

ص٩٣
وشايد مدوّن نبوده ، چون أو آنچه را نوشته ، از كلام أبو الحسن واز راه شنيدن حاصل كرده است « 4 » وما حدس مىزنيم كه عامري آن را شرح كرده باشد . 23 ) منهاج الدين : نسبت اين كتاب به عامري فقط بر أساس قول كلاباذى مؤلف التعرف لمذهب أهل التصوف است . 24 ) كتاب في الحكمة : اين كتاب را أستاذ مينوى بر حسب گمان به عامري نسبت داده وگفته است نسخه‌اى از آن در كتابخانهء أسعد أفندي در استانبول به شمارهء 933 موجود است . « 5 » 25 ) السعادة والاسعاد : أستاذ مينوى نسخهء خطى آن را به صورت افست در 1958 - 1957 منتشر كرده است . نظر به اهميت زيادى كه اين كتاب دارد ودربارهء نسبت آن به عامري بررسى كافى نشده بود ، ما در اين كتاب چنان كه بايد بدان پرداختيم .

مؤلف كتاب السعادة والاسعاد كيست ؟

از روزى كه مرحوم محمد كردعلى نسخهء خطى كتاب السعادة والاسعاد « 6 » را معرفى كرد ، پژوهندگان عرب ومسلمانان وشرق‌شناسان با جدّيت كوشيدند كه هويّت « أبو الحسن بن أبو ذر » را كه در جاى جاى كتاب به عنوان مؤلف از أو نام برده شده است معلوم كنند . زيرا به علت نقص نسخه وافتادگيهاى أول وآخر آن ، نام كامل مؤلف در كتاب موجود نيست وبه همين دليل جستجو براي يافتن صاحب اين كنيهء كم نظير در كتابهاى تراجم آغاز شد . آربرى در سال 1955 اعتراف كرد كه « مؤلف اين كتاب خود را أبو الحسن بن أبو ذر ناميده است ومحمد كردعلى نيز در كتب تراجم دربارهء أو چيزى نيافته واز بداقبالى من نيز همانند أو به جايى نرسيدم » . « 7 » پس از اين دو ، محقّق معروف إيراني ، مجتبى مينوى در سال 1958 در مقدمهء چاپ عكسي نسخهء خطى السعادة والاسعاد نوشت : پدر مؤلف كتاب ، أبو ذر يوسف « ناميده مىشده ، به همين دليل ، نويسنده خود را أبو الحسن بن أبو ذر مىنامد . » « 8 »
هامش
( 4 ) . أبو حيان توحيدي ، المقابسات ، ص 340 .
( 5 ) . مجتبى مينوى ، « از خزائن تركيه » ، ص 81 .
( 6 ) . محمد كردعلى ، « السعادة والاسعاد » در مجلة المجتمع العلمي العربي ، دمشق ، ج 9 ، 1929 ، ص 573 - 563 .
( 7 ) . رجوع شود به :A . J . Arbery , « An Arabic Treatise on Politics » , in Islamic Quarterly , April , 1956 , p . 9. مصحّح الأمد على الأبد گويد : هيچ گونه معلوماتى مربوط به شرح زندگى أبو الحسن بن أبو ذر به دست نيامد ( مقدمهء مصحّح به انگليسى ، ص 15 ) .
( 8 ) . أبو الحسن عامري ، السعادة والاسعاد ، به كوشش مجتبى مينوى ، انتشارات دانشگاه تهران ، ويسبادن ، 1657 - 1958 مقدمهء مينوى به انگليسى ، ص چهار .