وص 98 چاپ بيروت در شرح البرهان أرسطو ) بندى است كه از دور با بندى از سخن إسكندر ( ص 13 چاپ هانس يوشن رولاند ) به آلمانى همانندند ودور نيست كه فارابى آن را خوانده واز آن بهره برده باشد وسخن دربارهء آگاهى آفريننده است از ضروري وممكن ( ص 516 گفتارم دربارهء ابن سينا وإسكندر أفروديسي زير چاپ ) .
فارابى در بازپسين بند آراء مدينهء فاضله سخنى آورده كه مانندش در دفتر گاماى الهى أرسطو وثئايتتوس أفلاطون وسوفسطيقاى أرسطو ديده مىشود وآن يادى است از پندار شكانگيز هراكليتوس مانند سخن افروطغورش كه آن را مطلوب جدلى مخالف رأى جمهور مىخوانند كه « ان الأشياء في أنفسها بحسب الاعتقادات الحاصلة فيها لمعتقد معتقد » كه واقع پيرو پندار افراد است همان كه « رأى مبتدع ، وضع أرسطو » خواندهاند . در جدل فارابى ( ص 407 ) از رأى افروطاغورش - ودر جدل شفا ( م ا ف 7 ص 77 ) از رأى مبتدع ودر جدل ابن رشد ( ف ا م ا ص 11 چاپ مصر وص 45 بند 3 همين چاپ ) ودر جدل أرسطو بند
104 b 15 23
( ص 486 بدوي و 1 : 11 ص 26 ترجمهء تريكو وص 17 ترجمهء برونسويك ) همين سخن آمده است . ابن رأى مبتدع
Pansee Paradoxal
از هراكليتوس وانتيستنس ومليتوس است كه أرسطو تنها از اين سه ياد كرده است .
اينجاست كه ما بياد پندار جاحظ مىافتيم كه راست ودروغ ذهني است همان كه در آغاز مطول تفتازانى مىخوانيم .
در منطقيات فارابى ( س 400 از برگ 211 ر نسخهء برلين ) از قياس پارميندس ( برمانيدس ) ياد مىشود ( نيز همان جا 2 : 493 ) واز قياس ماليسوس كه چكامه سرايان يوناني مىگفتهاند كه أو روى آب راه مىرود . در طبيعي شفاء ( 1 : 27 ) وترجمهء عربى