d Aristote )
كه تاريخي است بسيار گسترده وروان به فرانسه از بارتلمى سنت
J . Barthelemy Saint Hilair
چاپ 1838 ( 2 : 158 - 159 ) از گزارندگان يوناني ولاتينى وإيراني واسلامى منطق سخن داشته شده است .
پرانتل
G . Prantl
در تاريخ منطق در باختر
Geschiche der Logike im Abenland
به آلمانى در 4 مجلد چاپ 1867 كه هنوز مانند آن نوشته نشده وآن به زبان ديگر هم درنيامده است ، در فصلهاى 6 تا 12 مجلد يكم در اين زمينه داد سخن داده است . أو از روى ترجمههاى لاتينى از كارهاى فارابى وابن سينا وابن رشد نيز آگاه است .
نيل ياكنئال
Kneal
در تاريخ منطق خود بنام
The Developwent of Logic
به انگليسى چاپ هفتم در 1978 ( ص 100 - 112 ) از گزارندگان منطق أرسطو ياد كرده واز سيسرون تا بئسوس را نام برده است .
ماخولسكى دانشمند روس در تاريخ منطق خود به روسى ( چاپ 1967 ) كه به فرانسه ( چاپ 1978 ) وفارسي ( 1364 خ ) در آمده است در فصل 4 و 5 از منطق يوناني ورم ( ص 217 - 279 ) سخن داشته واز چند گزارش منطقي واز فارابى وابن سينا وبهمنيار ياد كرده است . در آن ( ص 222 - 223 فرانسه وفارسي ) از ثئوفرستوس واوديموس واندرونيكوس وشاگرد أو بوئسيوس صيدونى وإسكندر افروديسى نام برده شده است .
پاول مورو
P . Moraux
در « اريستو تليسموس نزد يونانيها »
Der Aristol - ismus Bei Criechem )
كه بهترين كتابي است به آلمانى دربارهء سنت وروش ارسطاطاليسى وتا كنون دو جلد آن در سالهاى 1973 و 1984 درآمده وبايستى جلد سومى هم داشته باشد وچشم براهم كه آن هم به دست من برسد از گزارندگان أرسطو ورشتهء رهروان ( المشاءون ) وشاگردان أو سخن مىدارد وسخن را به سزا به درازا هم مىكشاند . أو در اين دو مجلد ياد كرده است از :
1 - اندرونيكوس ردسى وپيناكس يا فهرست وگزيدهء مقولات أو .
2 - بوئثوس صيدانى وگزارش أو بر مقولات وقياس أو كه فارابى چندين بار از أو نام برده است .
3 - اريستون اسكندرانى وكرونولگى وگزارش مقولات وقياس أو ( اين همه در مجلد يكم است ) .
4 - سوتيون
Sotin
: گزارش مقولات وجدل .
5 - دانشمندى گمنام وگزارش جدل أو .
6 - آپولونيوس : گزارش مقولات