الغيبة ( فارسي ) — صفحة 220
وكان المرتضى رحمه اللّه يقول أخيرا : لا يمتنع أن يكون هاهنا أمور كثيرة غير واصلة إلينا هي مودعة عند الإمام عليه السّلام ، وإن كان قد كتمها الناقلون ولم ينقلوها ولم يلزم مع ذلك سقوط التكليف عن الخلق ، لأنّه إذا كان سبب الغيبة خوفه على نفسه ( من الّذين أخافوه ، فمن أحوجه إلى الاستتار أتى من قبل نفسه ) في فوت ما يفوته من الشرع ، كما أنّه أتى من قبل نفسه فيما يفوته من تأديب الإمام وتصرّفه من حيث أحوجه إلى الاستتار ، ولو زال خوفه لظهر ، فيحصل له اللّطف بتصرّفه ، وتبيّن له ما عنده مما انكتم عنه ، فإذا لم يفعل وبقي مستترا أتى من قبل نفسه في الأمرين وهذا قويّ تقتضيه الأصول . نظر سيّد مرتضى سيّد مرتضى رحمه اللّه فرمودهاند : ممكن است احكام ودستورهاى زيادى [ در شرع مقدّس ] وجود داشته باشد كه هنوز به ما نرسيده است ونزد امام عليه السّلام به امانت گذارده شده باشند ، مع ذلك اين بدان معنا نيست كه لزوما تكليف از دوش خلق برداشته شده باشد . به اين دليل كه اگر علّت غيبت ، خوف از كشته شدن حضرت توسط كساني كه موجب اين ترس شده وايشان را مجبور به استتار كردهاند باشد ، ضرر اينكه بخشي از دستورهاى ديني را از دست دادهاند متوجّه خود آنهاست ؛ چنانكه از دست دادن تأديب امام [ وتحت تربيت امام بودن ] ونعمت تصرف حضرت در أمور از جانب خودشان است . اگر اين ترس واجبار به غيبت از بين برود ، حضرت ظاهر شده وبه وسيله تصرف حضرت در أمور ، لطف خداوند حاصل مىشود وآنچه را كه از مردم كتمان شده برايشان روشن وآشكار مىسازد ووقتي حضرت ظهور نكرده ودر پرده غيبت بمانند ، ضررى است كه از جانب خود شخص مكلف متوجهاش شده است ؛ چه در كتمان احكام دين وچه در عدم ظهور امام عليه السّلام واين استدلال قوى ومحكمى است كه برپايه أصول مسلّم استوار است .