فإن قيل : بيّنوا على ( كلّ ) حال - وإن لم يجب عليكم - وجه علّة الاستتار وما يمكن أن يكون علّة على وجه ليكون أظهر في الحجّة وأبلغ في باب البرهان .
قلنا : ممّا يقطع على أنّه سبب لغيبة الإمام هو خوفه على نفسه بالقتل بإخافة الظالمين إيّاه ، ومنعهم إيّاه من التصرّف فيما جعل إليه التدبير والتصرّف فيه فإذا حيل بينه وبين مراده ، سقط فرض القيام بالإمامة ، وإذا خاف على نفسه وجبت غيبته ، ولزم استتاره كما استتر النبيّ صلّى اللّه عليه واله تارة في الشعب ، وأخرى في الغار ولا وجه لذلك إلّا الخوف من المضارّ الواصلة إليه .
شرح
اگر گفته شود : اگرچه بر شما لازم نيست كه علّت وفلسفه غيبت امام يا آنچه كه مىتواند علّت آن باشد را بيان كنيد ، لكن براي اينكه دليل وبرهان شما روشنتر وبليغتر بشود ، آن را بگوييد .
مىگوييم : از جمله عللى كه يقينا سبب غيبت امام عليه السّلام شده ، ترس حضرت براي حفظ جانشان بود . [ قبلا هم گذشت كه حفظ جان امام بر همه حتى خود ايشان هم واجب است . چراكه واسطه فيض الهى است ، پس نه به خاطر خودشان كه به خاطر حفظ مصالح كلى دين ، جانشان بايد حفظ شود . ] واينكه ستمگران با ايجاد رعب ووحشت ايشان را از تصرف در آنچه كه خداوند تدبير وتصرف در آن را براي أو قرار داده بود منع كردند [ واجازه انجام وظايف امامت را به ايشان ندادند ] . بنابراين وقتي كه بين حضرت ومقصود وهدفش [ يعنى انجام مأموريت امامت ] حائل شدند ، وظيفة قيام به امر امامت هم از ايشان ساقط شد ووقتي كه بر جان خودش ترسيد ، غيبتش واجب شد . درست مثل پيامبر أكرم صلّى اللّه عليه واله كه گاهى در شعب أبى طالب وگاهى در غار ثور كه دليلش هم فقط ترس از آزار رسيدن به جان آن حضرت بود ، مخفى شدند .