آن دلالت كنند . بيشتر نامها ، صفات او و در بزرگداشت آن و اظهار فضايل و مآثر اوست » . « 1 »
مورخان نامهاى مدينه را ذكر كردهاند و بيش از همه سمهودى آن نامها را برشمرده است . او 95 نام براى مدينه آورده و آنها را به حسب حروف الفبا مرتب كرده است . « 2 » پس از او عباسى 59 اسم آورده « 3 » و ياقوت حموى 29 اسم « 4 » و ابن زباله 11 اسم « 5 » و ما در اينجا برخى از آن نامها را براى مثال مىآوريم و نه همهء آنها را :
مدينه را « منوره » افزودند ؛ زيرا به نور خدا و هدايت رسول صلى الله عليه و آله روشن شده است .
« طابه » ، « طيبه » ، « الدار » ، « الحبيبه » ، « المحبوبه » ، « دارالهجرت » ، « دارالفتح » ، « مأرِز ( ملجاء ) الايمان » ، « سيّدة البلدان » ، « المحفوظه » ، « الجابره » ، « المرزوقه » ، « المباركه » و غير آنها . همه اينها نامهايى است كه مدينه بعد از هجرت پيامبر صلى الله عليه و آله به آنها معروف شد . و نيز اسم ديگرى است كه از جهت موقعيت جغرافيايى بدان اشتهار دارد ؛ از آن رو كه مدينه ميان حرّهء « واقم » و « وبره » قرار دارد ، آن را « ذات الحرار » يا « ذات الاحرين » نيز گويند . « 6 » ابن زباله و ابن شبّه روايت كردهاند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله مردم را از اينكه بگويند « يثرب » نهى فرمود و در حديث آمده است كه هركس مدينه را يثرب گويد ، بايد كه از خداوند آمرزش خواهد ، آنجا طابه است . و در روايت ديگر آمده است
هامش
( 1 ) - السيد عبدالعزيز سالم ، تاريخ العرب قبل الاسلام ، ص 434
( 2 ) - على بن احمد السمهودى ، وفاء الوفا باخبار دار المصطفى ، ص 8 - 27
( 3 ) - احمد بن عبدالحميد العباسى ، عمدة الاخبار فى مدينة المختار ، ص 55
( 4 ) - ياقوت الحموى : معجم البلدان ، ص 83
( 5 ) - محمد بن محمود النجار ، « اخبار مدينة الرسول » او « الدرّة الثمينة فى اخبارالمدينة » ، ص 11
( 6 ) - وفاء الوفا ، ج 1 ، ص 15