سازماندهى عملى براى جنگ :
معافيت از سربازى : اسلام معافيت از سربازى را به موارد ضعف مانند بيمارى ، ناتوانى ، پيرى و ناتوانى از تأمين هزينههاى زندگى محدود كرده است . *
« لَيْسَ عَلَى الضُّعَفاءِ وَ لا عَلَى الْمَرْضى وَ لا عَلَى الَّذِينَ لا يَجِدُونَ ما يُنْفِقُونَ حَرَجٌ إِذا نَصَحُوا لِلَّهِ وَ رَسُولِهِ »
« 1 »
بر ناتوانان و بيماران و بر كسانى كه چيزى نمىيابند ( تا در راه جهاد ) خرج كنند ، در صورتى كه براى خدا و پيامبرش خير خواهى نمايند ، هيچ گناهى نيست .
اسلام داشتن گواهينامههاى علمى ، انتساب به دانشگاهها ، حفظ قرآن كريم ، پرداخت عوض نقدى و يا اشراف زاده بودن و امورى از اين قبيل را كه در دورهء زوال قدرت اسلام شاهد آنها بودهايم ، موجب معافيت از سربازى نمىداند . بلكه در روزگار پيامبر خدا ( ص ) و در دورههاى پيوسته به زمان رسول خدا ( ص ) قضيه به عكس بوده است و اينكه به فكر جمع قرآن افتادند به اين خاطر بود كه مىترسيدند با شهادت قاريان ، قرآن از بين برود ، زيرا آنان در جنگ يمامه بسيار شجاعانه نبرد مىكردند .
اعلان جنگ : قرآن كريم به مسلمانان هشدار مىدهد كه با مكر و فريب از غفلت دشمن استفاده نكنند و او را غافلگيرانه مورد تهاجم قرار ندهند :
« وَ إِمَّا تَخافَنَّ مِنْ قَوْمٍ خِيانَةً ، فَانْبِذْ إِلَيْهِمْ عَلى سَواءٍ ، إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْخائِنِينَ »
« 2 »
و اگر از گروهى بيم خيانت دارى ( پيمانشان را ) به سويشان بينداز ( تا طرفين ) بطور يكسان ( بدانند كه پيمان گسسته است ) زيرا خدا خائنان را دوست نمىدارد .
هامش
* - ظاهرا منظور از ناتوانى ، ناتوانى از هزينههاى جنگ است در زمانى كه تامين اين هزينهها به عهده رزمندگان بوده است .
( 1 ) - توبه ( 9 ) ، آيهء 91 .
( 2 ) - انفال ( 8 ) ، آيهء 85 .