گروهى ديگر را كه با سواد بودند ، موظف كرد به كودكان مسلمان سواد بياموزند ؛ و پس از اتمام آموزش آزادشان ساخت .
ولى دو تن از آن هفتاد اسير به اين دليل كه در حق مسلمانان مرتكب جنايت شده مستضعفان آنان را آزار داده و از اسلام بدگويى كرده بودند ، به فرمان پيامبر ( ص ) به قتل رسيدند . اينان نه به دليل اسير بودن بلكه به دليل مجرم بودن كشته شدند .
اين دو اسير ، به تعبير جديد نظامى جنايتكار جنگى بودند و كيفر آنها جزاى جنايتشان بود .
همچنين رسول خدا ( ص ) دو تن را كه در سريهء عبد الله بن جحش به اسارت در آمده بودند آزاد ساخت كه يكى از آن دو اسلام آورد و ديگرى در كمال امنيت راه مكه را در پيش گرفت .
شيوهاى كه مسلمانان نسبت به اسيران در پيش گرفتند ، با تازهترين مقررات مربوط به رفتار با اسيران تطبيق مىكند .
تاريخ نسبت به ستم مسلمانان دربارهء گروگانها چيزى نقل نكرده است . زيرا گروگان امانت است و خداى متعال مىفرمايد :
« لا تَخُونُوا اللَّهَ وَ الرَّسُولَ وَ تَخُونُوا أَماناتِكُمْ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ »
« 1 » ( به خدا و پيامبر خيانت نكنيد و در امانتهاى خود دانسته خيانت روا نداريد . »
سوم - مجروحان و كشتگان : بخشى از اسيران غزوهء بدر مجروح بودند و مسلمانان درست همانند مجروحان خودشان از آنها پرستارى و مراقبت مىكردند . آنان در هيچ غزوهاى موضوع مراقبت از مجروحان دشمن را واننهادند ، زيرا مراقبت جنبهء انسانى دارد و اسلام دين انسانيت است .
مسلمانان در جنگ بدر كشتگان مشركان را همانند شهيدان خودشان به خاك سپردند و آنها را در زير آسمان نگذاشتند . اما مشركان ، در جنگ احد ، شهيدان مسلمان را به بدترين شكلى مثله كردند .
هامش
( 1 ) - انفال ( 8 ) ، آيهء 27 .