هدف
سركوب قبايل به خاطر خيانت به مسلمانان ، نمايش قدرت اسلام در برابر روميان و قبايل هم مرز با شام ؛ شناسايى نيرو و كارآيى قبايل مرزهاى سرزمين شام ؛ و ارزيابى نيرو و كفايت روميان و وضعيت جغرافيايى زمينهاى آن ناحيه .
سير حوادث :
الف - كارهاى مقدماتى : مسلمانان در جمادى الاولى سال هشتم هجرى آمادهء حركت گرديدند . رسول خدا ( ص ) و ديگر مسلمانان ، آنان را وداع گفتند و حضرتش به آنان چنين سفارش فرمود : « زنان ، كودكان و كسانى را كه سر جنگ ندارند نكشيد ، خانهها را ويران نكنيد و درختان را نبريد » .
نيروهاى اسلام به شهر معان « 1 » در سرزمين شام رسيدند ، اما پيش از رسيدن آنها ، خبر حركتشان به روميان گزارش شده بود و آنها نيروهايشان را در مآب « 2 » در سرزمين بلقاء ، متمركز ساخته بودند . مسلمانان كه از شمار نيروهاى فراوان و برتر روميان آگاه گرديدند ، با يكديگر به گفتوگو پرداختند . برخى اعتقاد داشتند كه به رسول خدا ( ص ) نامه بنويسند و وضعيتى را كه در آن گرفتار شدهاند گزارش دهند و فرمان نهايى آن حضرت را دريافت دارند . اما گروه ديگرى بر اين باور بودند كه بايد هدف را دنبال كرد و كارى به نتيجه نداشت .
عبد الله بن رواحه ، خطاب به رزمندگان اسلام گفت : اى مردم ! به خدا سوگند ، آنچه از آن بيم داريد ، ( يعنى شهادت در راه خدا ) همان چيزى است كه در جستجويش از خانه بيرون آمدهايد . ما به اتكاى شمار و نيرو و فزونى سپاه با دشمن نمىجنگيم ، بلكه اتكاى ما به دينى است كه خدا ما را بدان سرفراز كرده است . پيش برويد كه جز يكى از دو امر
هامش
( 1 ) - معان : شهرى است در آخر بادية الشام ، برابر حجاز از نواحى بلقاء ( ر . ك : معجم البلدان ، ج 8 ، ص 93 . )
( 2 ) - مآب : شهرى است در انتهاى شام از نواحى بقاء ( ر . ك : معجم البلدان ، ج 7 ، ص 249 . ) و مآب يا مؤاب ناحيهء كرك كنونى در اردن است و در آنجا بجز كرك شهر ديگرى نيست ؛ زيرا نام قديمى كرك ( كيرك مؤاباABAOM KAREHC) بوده است .