فصل سوم : سازمان نيروى انسانى
سازمان نيروى انسانى به مجموعهء دستگاههايى گفته مىشود كه ادارهء امور سازمانى ، فردى و بالا بردن روحيهء رزمندگان را بر عهده دارد ، و از ادارههاى زير تشكيل مىگردد :
1 . ادارهء طرح و برنامه
ترسيم سياستهاى كلى ، طراحى نقشههاى جنگى ، تعيين حجم نيرو و تجهيز سپاه ، وضع قوانين و مقررات و گزينش فرماندهان عالى و تعيين شرايط گزينش آنها بر عهدهء اين اداره است . رفتار رسول خدا ( ص ) در قالب ادارى فوق در چند جا جلوهگر است :
1 - 1 . سياستگذارى براى شركت دادن انصار در جنگ
به موجب پيمان عقبه ، انصار وظيفهء دفاع از پيامبر ( ص ) را در داخل مدينه عهدهدار بودند .
قريش به خشم آمدند و آمادهء جنگ با مردم مدينه شدند . پرچم مبارزهء با آنان نخست تنها بر دوش مهاجران بود . فرماندهى نخستين سريه با حمزة بن عبدالمطلب بود و حتى يك نفر از انصار در آن شركت نداشت . تا غزوهء بدر ، سريهها و غزوههاى پياپى انجام مىشد و عناصر آن تنها به مهاجران محدود مىگرديد ، اما از آن پس كه رسول خدا ( ص ) وجود خطر همگانى را گوشزد و آنان را به اظهار نظر دربارهء مبارزه تشويق كرد و از آنان خواست در داخل و خارج مدينه وى را يارى كنند ، انصار آماده شدند كه در بيرون مدينه نيز حضرتش را يارى كنند .
از اين رو ، در جنگ بدر شركت جستند . آنگاه اعلام كردند كه داوطلبانه و به دلخواه در كنار مهاجران مىايستند ؛ و به اين ترتيب بيعت عقبه جايش را به بيعت وادى الذَّفران داد . مهاجران