وادىيانه گذشت و تا فحص الشرف در حوالى اشبيليه پيش آمد . چون با لشكر اشبيليه جنگ درپيوست صد و هفتاد تن از مسيحيان به قتل رسيدند ولى پرتغاليها بر سر راه مسلمانان كمين گرفته بودند و اين سبب شكست لشكر مسلمانان و كشته شدن جمعى از آنان شد . قشتاليان نيز در همين هنگام به استجه و اراضى قرطبه لشكر آوردند ولى بدون جنگ و مقاومت بازگرديدند . خليفه ابو يعقوب يوسف بن عبد المؤمن در مراكش بود و اين اخبار مىشنيد . « 12 »
سال بعد يعنى در سال 578 ه / 1182 م تجاوز پرتغاليها بر اراضى اندلس افزونتر شد . نيرويى از سواران شنترين و اشبونه بيامد و از نهر وادىيانه گذشت و فحص الشرف را در جنوب اشبيليه زير پى سپرد تا به شلوقه « 13 » بر مصب وادى الكبير رسيد و با هزار سوار و هزار پياده شلوقه را بگرفت و مسلمانان ساكن شهر را بكشت و غنايم و اسيران بسيار به دست آورد آنگاه بر دژ القصر « 14 » و دژهاى ديگر مستولى گرديد و از راه لبله بىآنكه به مانعى برخورد بازگرديد . در همان حال قشتاليان نيز تجاوز خويش شدت بخشيدند . آلفونسوى هشتم يا به قول روايات اسلامى اذفنش صغير لشكر بيرون آورد و رهسپار قرطبه شد و خارج شهر لشكرگاه زد و اين در چهارم ماه صفر بود .
سپس طوايفى از قوايش را به مالقهورنده و غرناطه گسيل داشت . پريشانى و اضطراب سراسر شهرها را بگرفت و نرخها بالا رفت و مردم در تنگى افتادند . موحدين همهء نيروى خود را به دفاع از اشبيليه اختصاص داده بودند . از اينرو ابو عبد الله محمد بن وانودين براى دفع قشتاليان از دشت قرمونه نيروى خود به اطراف فرستاد . ولى قشتاليان سراسر اراضى ميان قرطبه و اشبيليه را زير پى درنورديدند بىآنكه كسى مانع اعمالشان شود . آلفونسوى هشتم لشكر به استجه برد و نزديك بود بر آن غلبه يابد ولى والى شهر ابو محمد بن طاع الله كومىنيك مقاومت كرد و آلفونسو به سوى اشبيليه
هامش
( 12 ) . ابن عذارى البيان المغرب ، القسم الثالث ص 118 . تاريخ ابن خلدون ، ج 6 / ص 241 .
( 13 ) . به اسپانيايىroyaM aL raculnaS .( 14 ) . به اسپانيايىrazaclunzA .