شهر استوار لبله مركز فرمانروايى او بود . ابن محفوظ در سال 632 ه شورش كرد و خود را المعتصم لقب داد و توانست حكومت خود را در شهرهاى منطقهء غربى وادى الكبير و آنسوى وادى يانه بسط دهد . در روايات از شخصيت ابن محفوظ و اصل و نسب و منشاء او چيزى به دست نمىآيد . ولى چنان برمىآيد كه او از بقاياى زعماى موحدين در اين منطقه بوده است . مخصوصا در روايات مسيحى به اين امر اشارت رفته است . چون قشتاليان بر اشبيليه حملهء خود آغاز كردند و دژهاى مقدم به تصرف ايشان درآمد ابن محفوظ دريافت كه حكومت او نيز در معرض انقراض قرار گرفته است . پس با پادشاه قشتاله به تفاهم رسيد . و اين شيوهء عمل غالب زعماى مسلمان در اسپانيا بود .
بنابه روايات اسلامى طبيره و العلى و شلب و خزانه و مرشوشه و بطرنا و حره را كه همه از شهرهاى غربى بودند به او واگذار كرد . اين معامله در سال 645 ه / 1247 م انجام يافت « 26 » . پادشاه نيز او را در فرمانروايى لبله باقى گذاشت . و چون فرناندو اشبيليه را تصرف كرد ، ابن محفوظ براى ارضاء خاطر او قدمى ديگر برداشت و حصن اللقوه و جبل العيون و وادى انه و شنتيل و حصين و شلطيش را نيز به او تقديم كرد و جزيه به گردن گرفت و قلمرو او به لبله و حوالى آن محدود گرديد .
اما شهرهاى غربى پرتغال چون شلب و طبيره و شنتمريهء غربى سرانجام نصيب پادشاه پرتغال شد . پادشاه پرتغال آلفونسوى سوم ، پس از سقوط اشبيليه به دست قشتاليان و انحلال قدرت دفاعى در ديگر شهرهاى غرب اسلامى فرصت مغتنم شمرد و بر مابقى متصرفات مسلمانان كه در جنوب پرتغال بودند دست تطاول گشود . برادرش و پادشاه پيش از او سانچوى دوم ميرتله را از مسلمانان بستد و به شواليههاى شنتياقب تسليم كرد تا به نگهدارى آن قيام كنند . در سال 640 ه / 1242 پرتغاليها شلب را از موحدين بستدند . والى موحدى منصور نام داشت . پس از تصرف شلب كه از اهم بلاد جنوب غربى بود جز طبيره و شنتمريه غربى باقى نماند . طبيره در سال 641 ه / 1243 م
هامش
( 26 ) . الذخيرة السنيه ، ص 76 .