و صاحب كتاب الحجب المستوره برگزيدهاند « 14 » . ابن اثير و به پيروى اونويرى كشتگان لشكر اسلام را بيست هزار تن نوشتهاند « 15 » . و اين در چنان جنگى معقول به نظر مىآيد .
در بعضى روايات هم شمار كشتگان مسلمان را پانصد تن نوشتهاند . اما از غنايمى كه به دست لشكر خليفه افتاد به اعداد و ارقام شگفتىانگيز برمىخوريم . ابن اثير مىگويد :
مسلمانان صد و پنجاه هزار خيمه و چهل و شش هزار اسب و صد هزار استر و صد هزار خر به غنيمت گرفتند . و اموال و نفايس ديگر به حساب نمىگنجيد . نويرى نيز اين روايت را پذيرفته است . پس از آنكه خمس غنايم را جدا كردند باقى را ميان لشكريان تقسيم نمودند . آنگاه در ميان لشكر ندا دادند كه هركس چيزى به غنيمت گرفته از آن خود اوست جز آنكه سلاح باشد . گويند كه سپاهيان بيش از هفتاد هزار دست اسلحه آوردند « 16 » .
غالبا اين بحث پيش مىآيد كه نبرد الارك را با نبرد زلاقه چه تفاوتهايى است ؟
پاسخ اين است كه در نبرد زلاقه لشكر مسلمانان - مرابطين و اندلسيان - با همه نيروهاى اسپانياى مسيحى كه به گرد عميد خود ، آلفونسوى ششم گرد آمده بودند ، مواجه بود و حال آنكه در نبرد الارك موحدين تنها با قواى قشتاله روبهرو بودند . آلفونسوى هشتم آنچنان شتابان از طليطله لشكر بيرون آورد كه حتى منتظر همپيمان خود ، پادشاه ليون نماند . پادشاه ليون با سپاه خود تا طلبيره آمده بود ولى به يارى او اقدام نكرد ، زيرا آلفونسو نخواست چند دژ را كه طلب مىكرد ، به او سپارد . از اينرو پادشاه ليون بعدها در زمرهء دشمنان او درآمد و با موحدين دست دوستى داد . آلفونسوى هشتم همچنين از پادشاه ناوار يا پادشاه آراگون مدد نطلبيد ، زيرا به توانايى سپاه خويش اعتماد كامل داشت . حتى در روايات اسلامى آمده است كه آلفونسو آنچنان به پيروزى خويش اميد داشت كه چند بازرگان يهودى را اجازه داده بود با پول بسيار براى خريدن
هامش
( 14 ) . رفع الحجب المستوره فى محاسن المقصوره ( - نسخه خطى - موزه بريتانيا ) ص 154
( 15 ) . الكامل ، ج 12 / ص 45 . النويرى ، ج 8 / ص 274 .
( 16 ) . ابن الاثير الكامل ، ج 12 / ص 45 . النويرى ، ج 8 / ص 274 . المقرى نفح الطيب ، ج 1 / ص 207 .