ابو بكر بود و به ابن الصيرفى شهرت داشت . در بلاغت و ادب و تاريخ از اعلام عصر مرابطى بود و از نويسندگان چيرهدست و شاعران خوش قريحه . در غرناطه سمت دبيرى امير تاشفين بن على را در ايامى كه او والى اندلس بود ، برعهده داشت .
در تاريخ اندلس در عصر مرابطين كتابى نوشت موسوم به الانوار الجليه فى اخبار الدولة المرابطيه و كتاب ديگرى موسوم به قصص الانباء و سياست الرؤساء . متأسفانه اين دو كتاب به دست ما نرسيده است . ولى از كتاب نخستين پارههايى در كتب متأخرين مثل ابن الخطيب و ديگران نقل شده است . از آن جمله است روايت او از جنگ آلفونسوى محارب با اندلس . او خود معاصر و شاهد اين جنگ بوده است و ما حوادث آن را آورديم . ابن الصيرفى در غرناطه به سال 570 ه / 1174 م وفات كرد . « 1 »
ديگر از نويسندگانى كه به دربار دولت لمتونه پيوستند ، اخيل بن ادريس رندى است كه در هنگامى كه از حوادث شورشهاى اندلس سخن مىگفتيم از او ياد كرديم . در آغاز زندگىاش دبير مرابطين بود . چون قاضى ابن حمد بن در قرطبه عصيان كرد دبيرى او برعهده گرفت سپس به شهر خود رنده رفت و مدتى زمام امور آن به دست گرفت ، چون ابن عزون صاحب شريش رنده را از او بستد از دريا گذشته به مراكش رفت و به حكومت موحدين پيوست . اخيل بن ادريس كاتبى بليغ بود و شاعرى خوش قريحه . ابن الابار پارهاى از شعرهاى او را در الحلة السيراء آورده است . « 2 »
ديگر از وزيران اهل قلم ، على بن عبد العزيز بن الامام الانصارى بود . او از مردم سرقسطه بود كه در غرناطه سكونت داشت . على بن عبد العزيز ، كاتبى فصيح و بليغ بود ، وزارت ابو طاهر تميم بن يوسف را در ايام حكومتش بر غرناطه به عهده داشت . سپس به دبيرى برادرش امير على بن يوسف منصوب گرديد . « 3 »
اجتماع اين برگزيدگان ، از دبيران اندلسى در دربار مرابطى ، پديدهاى است
هامش
( 1 ) . ابن الخطيب ، الاحاطه ، مخطوط ياد شده در اسكوريال برگ 415 .
( 2 ) . ابن الابار ، الحلة السيراء ص 222 - 224 .
( 3 ) . ابن الخطيب ، الاحاطه ، نسخهء ياد شده در اسكوريال برگ 331 .