( 1 ) اى كميل گنجينهداران مال ، مردگانند ، هر چند در شمار زندگان باشند ولى دانشمندان تا جهان باقى است زندهاند . آرى تنهايشان از ميان رفته است ولى آثارشان در دلها موجود است .
آنگاه به سينهء خود اشارت فرمودند و گفتند كه در اينجا دانشى است بسيار ، اگر كسانى مىيافتم كه توان حمل آن مىداشتند . آرى كسى را يافتم كه تندياب بود ولى امين نبود و دين را وسيلهء دنيا ساخته بود و به يارى ادله و برهانهاى الهى بر دوستان خدا مىتاخت و با كتاب خدا دشمنى مىورزيد و نيز كسى را يافتم كه فرمانبردار حاملان حق بود ولى به دقايق حقايق آن بصيرتى نداشت و با نخستين شبهت ، ترديد در دلش راه مىيافت . بلى ، نه آن و نه اين . يا كسى بود به لذات جسمانى سخت آزمند و عنان شهوت از دست داده و مشتاق گردآورى و اندوختن مال . اينان را با پاسدارى دين كارى نبود و بيش از هر چيز به ستوران چرنده شباهت داشتند . چنين است كه با مرگ حاملان علم ، علم هم مىميرد .
آرى زمين هرگز از كسى كه حجت قائم خداوند است يا ظاهر و آشكار يا ترسان و پنهان خالى نمىماند ، تا حجتها و نشانههاى خدا از ميان نرود . شمارشان چند است و در كجا مىزيند ؟ به خدا سوگند هر چند در نزد خداوند مقامى ارجمند دارند . شمارشان اندك است . خداوند حجتها و نشانههاى خود را به وجود اينان نگه مىدارد تا آنان نيز به كسانى همانند خود وديعت دهند و بذر آن در دلهاى همانندان خويش بيفشانند . دانش ، آنان را به حقيقت امر بصيرت داده و با روح يقين دمساز كرده و آنچه نازپروردگان دشوار مىپنداشتند به آسانى بر خود هموار داشتهاند و با آنچه نادانان از آنها مىگريختند انس و الفت يافتند . به تن در اين جهان فرو ديناند و به جان در آن جهان برين . اينان خليفگان خدا در روى زمين و داعيان دين اويند . آه ، آه كه مرا چسان شوق ديدار آنهاست . از خداوند براى خود و براى تو آمرزش مىطلبم . اى كميل هر زمان كه خواهى بازگرد .
( 2 ) خطبهاى از امير المؤمنين على عليه السلام
ابو زكرياى حريرى [ 91 ] از اصحابش روايت كرد كه على ( ع ) سخن مىراند و مىگفت :
سپاس و ستايش خداى را . مىستايمش و از او يارى مىجويم . به خدا پناه مىبرم از شر و فساد نفسهايمان و از بديهاى اعمالمان . هر كه را خدا راه نمايد او را گمراه كنندهاى نيست و هر كس را كه او گمراه خواهد او را راهنمايى نخواهد بود . و شهادت مىدهم كه خدايى جز اللّه نيست . يكتاست و بىشريك است و محمد بنده و پيامبر اوست . او را به موهبت ولايت برگزيد و به اكرام خاص خود مكرم گردانيد و به پيامبرى فرستاد . محمد محبوبترين آفريدگان اوست در نزد او و گرامىترين آنهاست .