كه سفيدرنك بوده و بيخ پرها كنده شده باشد - چهل درهم ، صمغ عربى چهل و هشت درهم .
همهء داروها را بكوب و در آب باران بساى ! و گياه شاه افسر - اگر سبز است و نخشكيده است - آبش را بگير و اگر خشكيده است با آب بپز و بپالاى و داروهاى ساييده را در آن آب بسرش ! حبهايى به اندازهء نخود از آن بساز و در سايه خشك كن و در وقت احتياج به همان دستور ذكر شده حب را در آب سرد يا شير پستان زن و يا سفيدهء تخممرغ تر كن و بر صدف يا سنگ فسان بساى و سونش را در چشم بكشند و صبح و شام اين كار را تكرار كنند .
اكسير قرمز
نام داروى تركيبى ويژهء چشم است كه در علاج قرحهء داخل چشم ، اثر بد گذاشتن گرماى شديد بر چشم ، در برچيدن رطوبتهاى زياد كه به چشم آيند بسيار خوب است پلكها و رويهء چشم را نيرو مىبخشد و محكم مىكند . داروهاى تركيبى اكسير قرمز به قرار زير است :
24 - نسخه
افيون ، سنگ شادنه ، مس سوخته و مغز گندم هريك هشت درهم ، صمغ عربى چهل و هشت درهم ، سفيداب شصت و چهار درهم ، جوش كوره بيست و هشت درهم .
سنگ شادنه و سوختهء مس را علىحده با آب خوب بساى و آنگاه با داروهاى ديگر مخلوط كن و اينبار همه را باهم بساى كه در عين ساييدن خشك باشند . گرد دارويى از آن به دست مىآيد . كه بايد مثل سرمه به چشم كشند .
داروى تركيبى گذاشتنى بر چشم كه در علاج هيجان چشم از اثر گرماى شديد ، در برچيدن رطوبتهاى غير طبيعى از چشم ، در تسكين چشمدرد و در نيروبخشى به چشم خوب و مفيد است . داروهاى تركيب شده باهم از قرار زيرند :
25 - نسخه
پر گل محمدى خشكيده ، پوست انار شيرين ناخشكيده و عدس هريك پنج درهم را با يك رطل آب بپز تا خوب مىپزد . سپس بپالاى و بكوب بسيار خوب بكوب و با آب و روغن گل بسرش و بر چشم بگذار و ببند !
دارويى تركيبى كه در علاج درد چشم ناشى از حرارت بسيار خوب است . داروها از اين قرارند :
26 - نسخه
زعفران ، لبانه ، الوا ، مرّ ، افيون و انزروت هريك پنج درهم .
همه را بكوب و بساى و در سرآغاز پيدايش درد چشم از اين داروهاى ساييدهء مخلوط شده را با سركه و آب كاسنى يا آب خرفه يا آب بنگ و يا آب كشنيز سبز بر چشم بمال !