گفتار دوازدهم اختصاص داروهاى تركيبى در علاج بيماريها
در يازده گفتارى كه از جملهء اوّل كتاب پنجم قانون بيان كرديم ، بسيارى از انواع داروهاى تركيبى ، اعم از معجونها ، گوارشىها و غيره را توضيح داديم و داروهاى سادهء تشكيلدهندهء هر يك از آنها را به تفصيل و به اسم مخصوص ذكر كرديم ؛ حالا مىخواهيم اختصاص هريك از اين داروهاى تركيبى را در علاج بيماريهاى مشخص بيان كنيم . و بدانيم كه كدام داروى تركيبى در علاج بيمارى كدام اندام از اندامان بدن ، يا در چه حالتى از بيمارى ويژگى دارد ؟
1 - سردمزاجى و سرماخوردگى سر
معجون شليثا ، معجون بلادر و معجون زيرهاى - كه در بينى كشند - مفيدند و ويژگى دارند .
2 - احساس سنگينى در سر
علاجش با ايارج فيقراى خيسيده است .
3 - پاكسازى سر از مواد بد و ناهنجار با حب برمكى است .
4 - سردرد سرد و ديرپا و هميشگى
علاجش با سوطيرا و شليثا است . گويند ايارج بقراط نيز خوب است . همچنين ايارج فيقرا ، ايارج اركاغانيس ، تيادريطوس ، ايارج طعموا هم هستند . اگر قرص ستاره ( كوكب ) را بر پيشانى مالند ، و اگر سردرد كلاهخودى بود ، قرص ستاره را در روغن سنبل حل كنند و بر سر مالند مفيد است .