21 - خنديقون ( 2 )
سنبل ، ميخك ، قاقله و عود خام هريك دو مثقال ، زعفران يك مثقال ، دارچين ، زنجبيل و فلفل هر يك سه مثقال ، سك نيم مثقال ، مشك يك چهارم مثقال .
مشك و سك را به كنارى بگذار و بقيهء داروها را نيمكوب كن و در كيسهاى كتانى بريز و در ظرفى قرار ده ! شراب ريحانى ( خوشبوى ) كهنه دوازده رطل در آن ظرف بر داروهاى توى كيسه بريز و بگذار دو شبانهروز بمانند ؛ آنگاه سه رطل عسل صاف و دو رطل نبات در آن ظرف بريز و بر آتش بگذار بپزد تا به قوام آيد و غليظ شود ؛ سپس آن را از آتش برگير و سك و مشك را در آن بريز و در ظرفى نگهدارى كن و به وقت نياز استعمال شود .
22 - شراب سلمويه تپش قلب را چارهساز است ، معده را نيرو مىبخشد و اشتهاى خوراك را صاف مىكند .
دستور ساختن شراب سلمويه به قرار زير است :
نسخه پوست ترنج يك رطل ، مروخوش يك اوقيه ، ميخك يك مثقال ، عود خام يك مثقال . همه را بكوب و در ديك ريز و شراب پنج رطل بر آن اضافه كن و بگذار سه شبانهروز كامل بماند ؛ آنگاه شكر سفيد طبرزد سه رطل ، مصطكى يك مثقال ، زعفران نيم درهم و سك خوب به وزن يك دانگ در آن شراب مخلوط با داروها مخلوط كن و بر آتش نرم بگذار آرامآرام بپزد . تا خوب درهم مىآميزند و تركيب خوب پخته مىشود . آن را بپالاى و در ظرفى نگهدار و در وقت نياز همانند جلاب - كه ذكر شد - از آن استفاده كن !
23 - شربت دانهء آس
اين شربت معدهء ناتوان را توان بخشد ، اسهال از اندازه به در آزاردهنده را باز دارد ، خون حيض را بند آورد ، اندامان درونى را نيرو بخشد ، از ريزش آبكىهاى موذى به معده و روده جلوگيرى مىكند ، در علاج تراوش مادهء ناباب از زهدان بسيار خوب است و براى كسانى كه زخم در اندامان درونى دارند بسيار مفيد است .
دستور ساختن شربت آس به قرار زير است :
نسخه ثمر مورد را بفشر و فشرده را بر آتش بپز و بپالاى ! از پاليدهء صاف شده سى رطل با سه رطل عسل صاف شده مخلوط كن و باز بر آتش بپز تا پرمايه مىشود ، آن را مورد استفاده قرار ده !
بعضى از طبيبان افشرهء ثمر آس را اول بر آتش مىپزند تا يك سوم از آن مىماند و آنگاه عسل در آن مىريزند و دوباره بر آتش مىگذارند تا به قوام آيد و غليظ شود . بعضى ديگر از