نسخه :
ثمر درخت غار دو مثقال ، گل مهرزده دو مثقال ، زنبق دو مثقال . همه را در روغن زيتون بسرش و سم خورده از آن به اندازهء يك عدد فندق بخورد .
نسخهء ديگر :
ثمر گياه بلسان ، حسل خشكيده ، بزر شلغم بيابانى ، فلفل سفيد ، فلفل سياه ، فلفل دراز ، برباله ، زيرهء كرمانى ، بزر بنگ ، سوسن زرد ، رازيانهء شامى و كرفس كوهى از هريك به وزن چهار درخمى ، سنبل و شكوفهء گور گياه از هريك به وزن پنج درخمى ، دارچين ختايى به وزن هجده درخمى ، هل و زعفران هريك به وزن شش درخمى . همهء اين داروها را در عسل بسرشند و سم خورده به وزن يك باقلاى رومى ( نيم درهم ) از آن با شراب بخورد .
اگر گل مهر زده را درسته و بدون هيچ داروى ديگرى در شراب ريزند و بخورند ، تأثير اين داروى عريض و طويل را دارد .
برخى از اطباء پندارند كه اگر سم خورده فورا و همينكه احساس سمخوردگى كرد چلغوز خروس بخورد فورا سم را قى مىكند .
داروهايى هستند كه همگى در علاج سم خوردگى و در كاهش سم خوبند ، از اين قرار :
افشرهء ترهء بيابانى ، افشرهء برگ نى ، سنبل رومى ، بزر هويج ، گند بيدستر ، فندق ، انجير خشك و فيجن .
داروى تركيبى زير نيز خوب است و آن را پسنديدهاند .
نسخه :
بارزد بدبو به وزن چهار درهم و مر به وزن يك درهم ، با شراب شيرين مزه بخورند از اثر سم جلوگيرى مىكند .
اگر سم خورده بعد از قى كردن به التهاب شديد مبتلا شد ، برفاب و گلاب سرد شده بخورد و يا برفاب و گلاب را بخورد و خود را قى دهد .
به هيچ وجه تازه سم خورده نبايد بخوابد ؛ حتى اگر خواب بر او يورش آورد و ديدى كه تاب نخوابيدن را از دست داده است مگذار بخوابد ، صدايش كن ، جار و جنجال راه انداز و آلياژها را بهم زن ! كه خوابيدن خطرناك است .
اگر از حال سم خورده خاطرجمع شدى و دانستى سمى كه خورده است از كدام نوع بوده است ، علاج هر سمى را بدانچه در آتى بحث خواهيم كرد انجام ده !
منظور از خاطرجمع شدن دو مطلب است : يكى تشخيص نوع سم و دوم جنس آن . توضيح بيشترى مىدهم :
اگر ديدى كه سم از سمهاى پاره كنندهء تند است ، سم خورده را وسيلهء شير تازه دوشيده ، كره و پالودهء مايع كه با روغن بادام و روغن حيوانى ساختهشده است معالجه كن ! و هرچه
قانون ( فارسى ) — صفحة 8
مساهمون: أبو علي سينا
ص٨