امثال آنها است .
اگر گرى پوست انتشار مىيابد و به ساير نقاط پوست سرايت مىكند ، از جنسگرى تر است .
جوش گرى پوست تا بلندتر و فشردهتر و نكتيزتر باشد ، بدان ! كه خلط به وجود آورندهاش تندمزاجتر است .
جوش گرى تا پهنتر و پستتر است ، خلط به وجودآورندهاش كمتر جاى نگرانى است .
سببى كه مادهء خارش بدن را پديد مىآورد ، همان سبب به وجودآورندهء گرى است ؛ تنها فرق اين است كه مادهء به وجودآورندهء گرى نيرومندتر از مادهء به وجودآورندهء خارش پوست است . گوهر يكى است و مسأله توان و ناتوانى است .
مادهء به وجودآورندهء گرى و خارش با مادهء به وجودآورندهء جوش مورچگى ، سعفه ، شورهء سر و قوباء تا اندازهاى در گوهر به هم نزديكند و علاج هم تقريبا يكى است . فرق ميان گرى و خارش پوست اين است كه بيمارى خارش پوست اكثرا با جوش برآوردن همراه نيست ، اما گرى هميشه جوش همراه دارد ؛ زيرا مادهء به وجودآورندهء خارش پوست كممايهتر و شورمزگىاش كمتر از مادهء توليدگرى است .
سبب آنكه مادهاى سببگرى مىشود اين است كه طبيعت وقتى آن را به سوى خارج دفع مىكند ، از سببى مثلا از چركينى بدن ، سوراخهاى ريز پوست مسدود شدهاند و در عين حال طبيعت رانندهء ماده چنان قوت و نيرويى ندارد كه ماده را به خارج پرت كند و در نتيجه مادهء ناباب در پوست و در زير سوراخهاى ريز حبس مىشود ؛ كه مثلا حالتگرى و خارش پوست كه در بدن سالخوردگان پيدا مىشود از ناتوانى نيروى دفعكننده است . و در نتيجه مادهء كذايى كه گرى و خارش را توليد مىكند يا زياد است يا بسيار غليظ و در لايهء پوست بند آمده است . كه گرى و خارش را به پوست ارزانى مىدارد .
افزايش يا پرمايهتر شدن مادهء ناباب گرىزا ممكن است از اثر غذا و خوراك بدكيموس ، تندمزه و شورمزه و غيره باشد . و ممكن است از بدهضمى غذا پديد آيد .
حالت به وجود آمدن خارش در پوست گاهى ممكن است پوستاندازى همراه نداشته باشد و چندان در ژرفا قرار نگيرد كه اهميت داشته باشد .
خارش پوست كه به پيرمردان روى مىآورد در معالجه سرسختى مىكند و كمتر شفاپذير است . تنها بايد با حالت بيمارى مدارا كرد و وسيلهء دارو آن را تسكين داد و زياد منتظر شفاى كامل نبود .
اين را نيز بدان ! كه گرى پوستانداز و قوباء در فصل پاييز بيشتر از هروقت سال رخ مىدهند .
خلاصهء كلام : مادهء به وجودآورندهء خارش پوست در لايهء پوست قرار مىگيرد . اگر چيزى از آن در بدن و فروتر از پوست باشد بايد آن را گريى خشك دانست .
شيرينيهاى غذايى توليد خارش پوست مىكنند و جوشهايى به بار مىآورند .
قانون ( فارسى ) — صفحة 182
مساهمون: أبو علي سينا
ص١٨٢