2 - از داروى « پونهاى » استفاده كند .
داروهايى كه براى پاكسازى خلط غليظ - هر نوع خلطى باشد - مؤثرند ، از قرار زيرند :
الف - دانههاى ديك ابزارى .
ب - دانهء بزرگ صنوبر .
ج - حب « اصطمحيقون » كه در اسكنجبين بزرها ريخته شود . اين بزرها بايد از نوع نيرومند باشند و با عسل ساخته شده باشند .
اينك ايارجى بسيار مفيد در اين باره :
نسخه : بزر كرفس شش جزء ، برگهاى جانبى گياه خاراگوش سه جزء ، رازيانهء شامى سه جزء ، بزر رازيانه سه جزء .
فلفل سفيد ، مرّ ، برباله ، هريك يك جزء و نيم ، كوشنه ، سنبل رومى ، انگدان رومى ، هريك دو جزء .
مصطكى ، زعفران هريك يك جزء ، الوا هشت جزء ، همهء آنها را درهم بسرشند و از آن قرص سازند و هر قرص به وزن يك مثقال باشد و هر روز يك قرص تناول نمايند ؛ به آرامى معده تخليه و پاكسازى مىشود .
ممكن است به ايارج بزرگ ( معجون مسهل بسيار قوى ) در پاكسازى خلط از معده نياز داشته باشى . كسانى كه خلط غليظ در معده داشتهاند و معده به سوء مزاج همراه ماده مبتلا شده است و به وسيلهء داروها معدهشان پاكسازى شده است ، بهتر آن است كه بعد از پاكسازى معده اين دستورات را اجرا كنند :
هليلهء كابلى پروريده و شربت خاراگوش و زنجبيل پروريده بخورند .
غذاى چنين كسانى كه با معدهشان سازگار است و از غذاهاى ديگر بسى سازگارتر با معده است عبارتند از :
آبگوشت چكاوك و آبگوشت گنجشكان ، كه بسيار بهتر از آبگوشت جوجهء مرغ هستند .
گوشت جوجه ديرهضم است و زياد در معده مىماند .
اين را هم بدان ! كه ماهيا به رطوبت معده را مىخشكاند و همهء مواد ريختنى تر را از معده بر مىچيند .
آب چشمهء معدنى كه در كان آهن باشد ، يا آبى كه بارها و بارها آهن سرخ شده در آتش را در آن فرو كردهاند براى معالجهء معدهء ترمزاج بسيار مفيد است .
اسكنجبين پياز دشتى چارهساز معدهء ترمزاج و بسيار بهرهرسان است .
داروى منسوب به ميوهء به - بدون آميزهء ديگر - براى علاج معدهاى كه مادهء خلط گرم در آن باشد خوب است .
اگر داروى منسوب به به : ( سفرجلى ) با فلفل و زنجفيل آميخته شود ، چارهساز معدهاى است كه در آن مادهء خلط غليظ هست . تركيب اين داروى منسوب به ميوهء به از اين قرار است :
نسخه : افشرهء به كه آبدار باشد و كمتر مزهء گس داشته باشد ، باهم وزن آن عسل قاطى كن ! كه
قانون ( فارسى ) — صفحة 65
مساهمون: أبو علي سينا
ص٦٥