نسخه :
افشرهء برگ ترب و افشرهء توت هريك يك جزء . هر دو را درهم قاطى كن و بيمار به وزن سى درهم تناول كند .
اين دارو علاج كوتاه نفسى هم هست و اگر التهاب در كيسهء زهره باشد ، آن را هم از بين مىبرد .
براى بيماران يرقانى كه در اين حالت باشند ، شير الاغ كه با كمى سركه بر آتش بجوشد بخورند و يا افشرهء گياه خاراگوش را با آب قاطى كنند و بخورند .
بيمار يرقانى كه چنين حالتى دارد ، نان فطير ( برنيامده ) ، نمك كوبيده و كاسنى بخورد و تا مدت يك هفته از آنها تغذيه كند ، مفيد است ؛ زيرا كيسهء زهره شسته مىشود و عفونتش بر طرف مىگردد .
و نيز اگر مادهء رقيق در كيسهء زهره است غليظ گردد . چنين بيمارانى را نبايد اجازه دهى شراب بخورند . هر شرابى كه مىخورند بايد با آب قاطى باشد و آب آميزه با شراب بايد از شراب بيشتر باشد . كسانى كه به اين حالت دچارند تنها اجازه دارند كه گوشت سبك و آبگوشت پرنده بخورند .
اگر سبب بيمارى يرقان گرمى و گرممزاجى در كبد يا در سرتاسر بدن است ، بيمار بايد بيخوابى نكشد ، شبنشينى زياد خوب نيست . از خشمگين شدن بپرهيزد . زياد حركت نكند و به حمام نرود .
كوشش كن كه مزاج كبد و مزاج رگها را سرد گردانى . بويژه بيمار را وادار كن با آب ولرم آبتنى كند . آب مورد نياز آبتنى بايد با داروهاى سردمزاج و ترمزاج بر آتش جوشيده باشد و به حالت ولرم درآمده باشد .
تنشوئى با آب سرد و آبى كه تأثير داروى قبوضيتآور و گيرنده در آن باشد خوب نيست ؛ زيرا يرقان را از تحليل رفتن باز مىدارند .
در علاج كبد و كيسهء زهرهء گرممزاج ، ضمادهاى مناسب را از خارج استعمال كن !
اگر بيمار به گرممزاجى كبد يا كيسهء زهره مبتلاست ، از قرص زير تناول كند .
نسخه :
تخم خيار ، بزر كاسنى ، بزر كاهو ، تخم كدو ، صندل ، تباشير و گل سرخ ، از هريك يك جزء . و در مقابل وزن هر دو درهم از اين مخلوط به وزن يك قيراط كافور را اضافه كن . داروها را درهم بسرش و قرص بساز ! و بيمار از آن تناول كند .
افشرههاى سردمزاج كه به وسيلهء برف سرد شده باشند ، آب هر دو نوع صندل و كافور كه به وسيلهء برف سرد شده باشد بر كبد بگذارند تا آنجا كه بيمار احساس كند سردى به درونش نفوذ كرده است . اين كار بسيار مفيد است و آزمون شده است كه در مدّت يك روز هم رنگ يرقان از بين مىرود و هم بول سپيدرنگ گردد .
اگر يرقان از اثر ناتوان شدن كبد و كيسهء زهره باشد ، تو علاج ناتوانى كبد و كيسهء زهره را مىدانى ، همانها را در اين حالت نيز استعمال كن !
ما علاج ورم كبد را در اين بحث آورديم و راجع به كبد كه از حالتى ناسازگار رهايى يابد بسيار