داروى تركيبى كه در باز داشتن خون برآوردن آزموده شده و بسيار مفيد است ، تركيبش به قرار زير است :
نسخه :
اقاقيا ، بزر گل ، گل مهر زده ، گلنار ، افيون ، بزر بنگ و صمغ عربى هريك يك جزء . همه در آب بارهنگ يا آب گياه هفت بند بسرشند و با سركهء مخلوط با آب زياد بخورند .
و اگر خون به حدّ زياد به معده مىريزد ، آن را با آب بارهنگ بخورند . مقدار تناولى از نيم مثقال تا يك درهم است .
ربّهاى ميوه كه قبوضيتآور باشد ، در علاج خون برآوردن بهره رسانند . از قبيل :
رب گردو و داروهاى تركيبى كه در اقرابادين آمدهاند .
اينك علاجى آسان براى خون برآوردن .
نسخه :
مازو و گلنار هريك يك جزء . درهم بريزند و به وزن دو مثقال از آن با يك قيراط افيون و با آب بارهنگ تناول كنند .
فصل نهم افسردگى و ناآرامى معده
گاهى رخ مىدهد كه معده به نوعى افسردگى و ناآرامى مبتلا شده و دارندهء معده را غمگين و افسرده كرده است . و گاهى اين افسردگى و ناآرامى ناشى از معده تغيير وضع و حالت مىدهد .
شايد پريدن و تپيدن همراه داشته باشد . و امكان دارد افسردگى و ناآرامى يكباره به تپيدن و پريدن تبديل شود . كه بيمار سبب را درك نمىكند . امكان دارد راهبندانهايى درنتيجهء اين حالت رخ دهد .
شايد سرگيجه را براى دارندهء معده به ارمغان آرد ، و ممكن است رنگ چهرهء دارندهء معده دگرگون شود . كه اين دگرگون شدن رنگ ، زنگ خطر دل بهم آمدن است . و امكان دارد دل بهم آمدن هم باشد . يا ناآرامى معده كاملا به دل بهم آمدن تبديل شود . سبب اين حالت - كه آن را افسردگى و ناآرامى معده ناميديم - حتما مادهء مايهء دل بهم آمدن است و بهويژه اگر مادهء مذكور در معده خزيده و آبكشيده شده باشد . كه تا ماده در معده است و به دهانهء معده نرسيده است ، افسردگى براى معده رخ مىدهد . اما هنگامى كه در دهانهء معده گرد آيد دل بهم آمدن را با خود آورد . طبيعت در علاج آن در حيرت است و معده از دفع مادهء كذائى درمىماند و ممكن است باقىماندهء خلط معده - كه بعد از داروى پاكساز و اسهالى به جا ماندهاند - اين خرابكارى را انجام دهند . كه بيمار بايد رب به ، رب غوره و امثال آنها را بخورد . نبايد ميوههايى را بخورد كه در معده به جوش مىآيند . سيب شيرينمزه آب سرد بىموقع ، معده را افسرده مىكند . و اكثرا در حال تب خوردن آب سرد بر شدت تب مىافزايد . تبداران به جز آب گرم نبايد بنوشند .