نيازى نباشد كه در بحث هر بيمارى از بيماريهاى متعدد مغزى ، دستورات علامتيابى را تكرار كنيم ، و اگر احيانا در سياق بحثهاى آينده گاهى يادى از اين نتيجهگيريها بنماييم ، اين را بدان ! كه تنها بدين منظور مىباشد كه ترا يادآورى كنيم كه به دستورات كلى ما كه سابقا آوردهايم مراجعت كنى و از آنها بهره بگيرى . ما شايد چيزهايى را بازگو كنيم كه در بحثهاى گذشته به سرعت بر آن گذر كردهايم و تفصيل وافى ندادهايم . تو حتما بايد آمادگى كامل داشته باشى كه در معالجهء بيماريها جزئى كه بر مغز روى مىآورند از قوانين كلى ما - كه شرح دادهايم - استفادهء كافى بنمايى و بتوانى كه معالجات را از دستورهاى كلى ما بيرون بكشى . و اگر به بيمارى برخورديم و در دستور كلى ذكرش از قلم افتاده بود رواست كه آن را نيز شرح دهيم و ذكر آن را در سطور آتيه بگنجانيم .
مغزى كه سوء مزاج دارد
1 - اگر سوء مزاج از گرمى بدون ماده باشد ، علامتش : التهاب در سر بدون سرگرانى ، محرومى از خواب ، نامرتبى در حركات ( قلق ) ، خيالات درهموبرهم ، زودرنجى ، سرخى در چشم ، افزايش درد از گرمى بخشها ، آسودن و سود ديدن از سردىآورها .
2 - علامت سوء مزاج مغز كه از سردى باشد و ماده همراه نباشد : احساس سردى بدون سرگرانى ، تنبلى و سستى ، سپيدى رنگ رخساره و چشم ، كوتاه آمدن نيروى تخيّلى ، گرايش به ترسويى ، از گرميها سود ديدن و آرميدن ، از سرديها زيان ديدن و رنجيدن .
3 - علامت سوء مزاج مغز كه از خشكى باشد و ماده همراه نباشد : سبكسرى ، تخليههاى پىدرپى ، خشكى سوراخهاى بينى ، تنفر از خواب و بيدارى زياد .
4 - علامت سوء مزاج تر بدون ماده : تنبلى و سستى ، كمى سرگرانى ، ريزش مواد آبكى اندك يا در حال اعتدال ، فراموشكارى زياد ، چيرگى خواب .
5 - اگر سوء مزاج مغز تركيبى و بدون ماده باشد : بايد علامت هر دو مزاج را در نظر گرفت :
الف - اگر سوء مزاج از گرمى و خشكى باشد : درصورتىكه گرمى چيرگى داشته باشد ، علامتش بىخوابى و درهم شدن عقل است .
ب - اگر از سردى و خشكى باشد و سردى غالب گردد : حالتى رخ دهد كه به بيمارى مشهور به جمود ( يخبستگى ) شبيه است و شايد بيمارى جمود را به بار آرد .
ج - اگر از گرمى و ترى است و ترى بر گرمى چيره است : خواب زياد است اما خوابآلودگى ( خواب بدون اراده ) زياد نيست .
د - اگر از سردى و رطوبت است و سردى برترى غالب است : خواب بيهوشىآور ( نوم سباتى ) زياد است . و بايسته است كه در علامت جستن از سوء مزاجهاى تركيبى علامتهاى سوء مزاجهاى ساده و تكى را نيز رعايت كنى و آن را با اين به كار ببرى .
6 - اگر سوء مزاج مغز همراه ماده باشد و ماده غلبه كند : علاماتش به قرار زير است :
الف - اگر مادهء موجود و چيره صفرايى است ، سرگران است ولى نه به افراط ، گزش و التهاب و