توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 372

مساهمون: السيد محمد صادق الروحاني

ص٣٧٢

مسأله 2161 - اگر انسان مقدار بدهى خود را بداند وطلبكار أو نداند ، چنانچه طلبكار طلب خود را به كمتر از مقدارى كه هست صلح كند ، مثلا پنجاه تومان طلبكار باشد وطلب خود را به ده تومان صلح نمايد ، زيادى براي بدهكار حلال نيست ، مگر آنكه مقدار بدهى خود را به أو بگويد وأو را راضى كند يا طورى باشد كه اگر مقدار طلب خود را مى دانست ، باز هم به آن مقدار صلح مى كرد . مسأله 2162 - اگر بخواهند دو چيزى را كه از يك جنسند ووزن آنها معلوم است به يكديگر صلح كنند ، بايد وزن يكى بيشتر از ديگرى نباشد ، واگر وزن آنها معلوم نباشد ، اگر چه احتمال دهند كه وزن يكى بيشتر از ديگرى است صلح خالى از اشكال نيست . مسأله 2163 - اگر دو نفر از يك نفر طلبكار باشند ، يا دو نفر از دو نفر ديگر طلبكار باشند وبخواهند طلبهاى خود را به يكديگر صلح كنند ، چنانچه طلب آنان از يك جنس ووزن آنها يكى باشد مثلا هر دو ده من گندم طلبكار باشند ، مصالحه آنان صحيح است ، وهمچنين است اگر جنس طلب آنان يكى نباشد مثلا يكى ده من برنج وديگرى دوازده من گندم طلبكار باشد ، ولى اگر طلب آنان از يك جنس وچيزى باشد كه معمولا با وزن يا پيمانه آن را معامله مى كنند ، در صورتي كه وزن يا پيمانه آنها مساوى نباشد ، مصالحه آنان اشكال دارد . مسأله 2164 - اگر از كسى طلبي دارد كه بايد بعد از مدتي بگيرد ، چنانچه طلب خود را به مقدار كمترى صلح كند ومقصودش اين باشد كه از مقدارى از طلب خود گذشت كند وبقيه را نقد بگيرد اشكال ندارد . مسأله 2165 - اگر دو نفر چيزى را با هم صلح كنند ، يا رضايت يكديگر مى توانند صلح را به هم بزنند . ونيز اگر در ضمن معامله براي هر دو ، يا يكى از آنان حق به هم زدن معامله را قرار داده باشند ، كسى كه آن حق را دارد مى تواند صلح را به هم بزند .