برپا شود ، اظهار پوزش خواهى كرد و به انكار پناه برد . او پوزش خواست ولى پوزش ، او را چه سود ؟ ! » « 1 »
شيخ مفيد گويد : چون در صدد تجهيزشان بر آمد ، على بن الحسين ( ع ) را فرا خواند و با او خلوت كرد و سپس گفت : « خداوند پسر مرجانه را لعنت كند . به خدا سوگند اگر من همراه پدرت بودم هر آنچه را كه مىخواست به او مىدادم و مرگ را به هر قيمتى از او دفع مىكردم . ولى خداوند آنچه را كه ديدى مقدّر كرد . از مدينه با من مكاتبه كن و هر حاجتى كه دارى از من بخواه » ؛ و جامهء او و خانوادهاش را تقديم كرد » . « 2 »
امام على بن حسين ( ع ) روى از او برگرداند ، چرا كه سخن او جز براى گريز از خوارى و ننگى كه نصيبش شده بود ، نبود .
ابن سعد گويد : « يزيد به على بن الحسين ( ع ) گفت : اگر دوست دارى نزد ما بمان كه با تو صلهء رحم كنيم و حقّ شما را به جاى آوريم ، چنين مىكنم ؛ و اگر بخواهى شما را به خانه و كاشانهء خودتان بازمىگردانم . حضرت فرمود : مرا به سرزمينم باز گردان . پس او را به مدينه باز گرداند و به مقصد رساند » . « 3 »
خوارزمى گويد : « نقل شده است كه يزيد به آنها پيشنهاد كرد كه در دمشق بمانند . اما آنها نپذيرفتند و گفتند : « ما را به مدينه باز گردان كه آنجا محلّ هجرت جدّ ماست » . پس به نعمان بن بشير گفت : « نيازمندىهاى اينان را تأمين كن و مردى امانتدار و صالح را از اهل شام با آنها همراه كن و سپاه و يارانى را با آنان گسيلدار . » سپس آنها را جامه داد و روانه كرد و براى آنان خوراك و اسباب پذيرايى مقرّر داشت » . « 4 »
هامش
( 1 ) . تسلية المجالس ، ج 2 ، ص 403 .
( 2 ) . الارشاد ، ج 2 ، ص 122 ؛ نيز ر . ك : اعلام الورى ، ص 249 ؛ تاريخ الطبرى ، ج 4 ، ص 353 ؛ الكامل فى التاريخ ، ج 4 ، ص 87 ؛ الاحتجاج ، ج 2 ، ص 135 ؛ بحارالانوار ، ج 45 ، ص 162 ، ح 6 ؛ روضة الواعظين ، ج 1 ، ص 192 ؛ مقتل خوارزمى ، ج 2 ، ص 74 ؛ البداية و النهاية ، ج 8 ، ص 197 ؛ تسلية المجالس ، ج 2 ص 399 ؛ بحارالانوار ، ج 45 ، ص 145 به نقل از مناقب .
( 3 ) . طبقات ( ترجمة الامام الحسين ( ع ) ) ، ص 84 ؛ نيز ر . ك : الطبقات الكبرى ، ج 5 ، ص 212 و ترجمة الامام على بن الحسين ( ع ) ) با المنتظم ، ج 5 ، ص 345 ؛ تذكرة الخواص ، ص 265 ؛ عبرات المصطفين ، ج 2 ، ص 351 ، به نقل از مرآة الزمان ، ص 101 .
( 4 ) . مقتل خوارزمى ، ج 2 ، ص 74 .