تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سه سال در دربار ايران ( فارسى ) — صفحة 228

مساهمون:

ص٢٢٨
در نكشيدن غليون اطاعت نكرده بود ملا غليون او را شكست و او به حاكم شكايت برد ، حاكم ملا را خواست ولى ملا مردم را شوراند و حاكم از ترس به طهران گريخت و اگر او حاجى محمد حسن را با خود در كالسكه ننشانده بود بيم آن مىرفت كه مردم بكشندش .

21 دسامبر - 19 جمادى الاولى

اعليحضرت بالاخره مصمم شد كه به طهران برگردد . مرا سفارت روس خواستند و به من گفتند كه امتياز دخانيات از ميان رفت فقط انتظار آن را دارند كه صاحبان سهام در لندن جلسه‌اى بكنند و ميزان غرامتى را كه به ايشان وارد آمده مشخص سازند . از طرفى ديگر از حاج ميرزا حسن شيرازى استدعا شده است كه حكم تحريم دخانيات را لغو نمايد . اگر مىخواهند كه از مصائب بزرگ‌ترى جلوگيرى به عمل آيد بايد هر چه زودتر در ختم اين غائله بكوشند . محسن خان معين الملك سفير سابق ايران در عثمانى در ايام غيبت ما از طهران از استانبول وارد شده و مىگويند كه براى ترتيب عروسى دخترش با پسر امين الدوله آمده ولى گويا آمدن او غير از اين علتى ديگر هم داشته باشد .

26 دسامبر - 24 جمادى الاولى

شب گذشته به ديوارها اعلاميه‌هايى چسبانده و تهديد كرده بودند كه اگر تا 48 ساعت ديگر امتياز دخانيات لغو نشود جان خارجيان در خطر خواهد افتاد . اين‌كه چرا تا به حال اين امتياز ملغى نشده درست معلوم نيست . آيا شاه به علت پيرى نمىتواند مثل يك نفر مرد پخته تصميم بگيرد ؟ مىگويند مانع اين كار صدر اعظم است كه به پشت‌گرمى انگليس‌ها مىنازد اما او با وجود اعتمادى كه به انگليس‌ها دارد آيا تا اين درجه ديدهء بصيرتش كور شده كه خطر را نبيند و نفهمد كه در اين اصرار مقام خود و پادشاه متبوعش هر دو را به باد مىدهد ؟ معلوم نيست كه اگر زمام قدرت همچنان به دست ملاها بماند به كجا سوق داده خواهيم شد ؟ اگر ايشان از قول به عمل بپردازند بيم هرگونه خطر مىرود . وزير مختار فرانسه پيش من آمد و در باب تمام اين حوادث گفتگو كرديم ، به او گفتم
سه سال در دربار ايران ( فارسى ) — صفحة 228 | عباس إقبال آشتياني / فووريه