19 سپتامبر - 14 صفر
شاه با اين كه طبعا مستبد است باز با كسانى كه مطمئن باشد كه به او نصايح درست مىدهد مشورت مىكند . امروز حاجى محمد حسن امين دارلضرب را به حضور خواست تا رأى او را كه سمت رياست تجار را نيز دارد در باب تأثيرى كه انحصار دخانيات در تجارت ايران خواهد داشت بپرسد .
حاجى محمد حسن كه شخصى درست است لابد مضار اين كار را به شاه گفته ولى البته رعايت احتياطى را كه هر ايرانى در گفتن حقيقت دارد از دست نداده است .
22 سپتامبر - 17 صفر
رييس روحانيون عتبات كه همه تابع اويند نامهء مفصلى به شاه نوشته و به استناد آيات قرآنى بر او مدلل ساخته است كه اعطاى هرگونه امتيازى به اجانب بر خلاف قرآن است .
به نظر من شاه باطنا زياد اعتنايى به استنادات عالم مزبور ندارد فقط از نفوذ كلمهء او در ميان مردم مىترسد و ناچار است كه از احكام او سرپيچى نكند . با تمام اين احوال به قنسول ايران در بغداد امر شده است كه به كربلا برود و نظر ميرزاى شيرازى را برگرداند ليكن به نظر من نمىآيد كه در اين مرد متقى تغيير عقيدهاى حاصل شود .
30 سپتامبر - 25 صفر
امين حضور كه از تبريز برگشته است امروز به حضور شاه رسيد . باز هم پول انگليسها كار خود را كرده و روسها عقب رانده شدهاند اما چون هنوز به شكست خود اقرار ندارند منتظرند كه در آخرين لحظات عمل انجام نپذيرد .
على العجاله امير نظام از شغل خود بر كنار شده و كار عمليات انحصار دخانيات در آذربايجان متوقف مانده است .
بالاخره بعد از اين همه گفتگوى دور و دراز و اقسام مشورتها و مدتها ترديد تصميم عملى كه گرفته شد فقط اختصاص به يك ايالت دارد ، آن هم نتيجهاى نمىدهد جز آن كه مردم ساير ايالات را ناراضى كند و به ايشان بفهماند كه اگر آنها هم دست به همين قبيل تظاهرات در كوچهها بزنند به همين نتيجه خواهند رسيد . عقب انداختن اجراى