عمارات اهل حرم خانههاى كوچك مجزايى است كه آنها را در رديف هم و به يك شكل دور حوض ساختهاند و منظرهء هر يك از آنها از دور بىشباهت به قبر نيست . ديوار بلندى بر آنها مشرف است و يك رديف درخت تبريزى آنها را از نظر اشخاص نامحرم مستور مىدارد .
قصر قاجار عمارتى است مربعشكل كه در هر گوشهء آن برجى ساخته شده و مدخل آن به طرف باغ و حياط داخلى است و از بالاخانهء چند طبقهء آن منظرهء زيبايى از طهران نمودار است . عمارت آنكه به سبك ايرانى زينت شده اختصاص عمدهاى ندارد و شاه هم ديگر براى اقامت به آنجا نمىرود .
16 مه - 7 شوال
باران پيوسته فرو مىريزد ، ما هم به طهران برگشتيم تا در موقع مساعدتر يعنى وقتى كه هوا بهتر شود باز به بيابانگردى برگرديم .
اين ايام تمام ايران به علت امتياز دخانيات كه به يك شركت انگليسى داده شده و محل آن در باغ ايلخانى « 1 » در مقابل سفارت عثمانى و آلمان قرار دارد جوشوخروش غريبى برپاست و در همهجا مردم به اعتراض بر آن برخاستهاند ، در شيراز كار به غوغا كشيده و چند نفر مجروح شدهاند و در همين طهران هم نارضامندى علنى است و هر روز كاغذهاى تهديدآميز حتى به اندرون نيز مىرسد و گفتگوهايى از توطئه بر ضدجان شاه در ميان هست و مادهء كهن مذهب بابى مستعد انفجار شده و زبان بدخواهان نيز به كار افتاده است . مثلا چند روزى است كه امين السلطان به چشم درد خفيفى مبتلى گرديده و من به معالجهء او مشغولم ، مردم در خارج چنين شهرت دادهاند كه شاه او را كور كرده .
احوال بر اين منوال است و هيچكس نمىداند كه چه خواهد شد . همينقدر مسلم است كه صورت خوشى نخواهد داشت ، شاه نگران و امين السلطان مضطرب است و اشخاصى را كه من معمولا ملاقات مىكنم به آينده اميدى ندارند .
وزير جنگ نايب السلطنه مأمور شده است كه تمام درهايى را كه به قصر سلطنتى راه
هامش
( 1 ) - عمارت خزانهدارى حاليه در خيابان فردوسى كه ابتدا منزل محمود خان كلانتر طهران بود و در همان جا هم قرة العين معروف را كشتند . ( مترجم )