تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رسائل ومسائل ( فارسي ) — صفحة 153

مساهمون:

ص١٥٣

والمبتدعة ، حيث قال : وإن لم يمكن ذلك وترتبت على وجوده فتنة العباد وبعثهم على فساد الاعتقاد أخرج من البلاد ونادى المنادي بالبراءة على رؤس الأشهاد ، ويجرى نحو ذلك في حقّ المبدعين في فروع الدّين المدّعين للاستقلال الباعثين على اضلال الجهّال العاملين به ظاهر الروايات من دون خبرة بالمقدّمات . ( 1 ) أقول : شكّ نيست كه هر كسى نمىتواند حديثى كه به نظر او رسيده وترجمه او را فهميد به او عمل كند ، بلكه فهميدن احكام الهى از اخبار ائمّه ء طاهرين محتاج است به مقدّمات كثيره وعلوم عديده و انس به احاديث و اخبار ، بلكه به كلمات فقهاى اخيار رضوان الله عليهم . و همين قدر هم كفايت نمىكند تا تأييدى از جانب حضرت آفريده گار والتفاتى از بواطن ائمّه ء اطهار وقوّه ء قدسيّه ء ملكه ء ملكيّه نبوده باشد ، واستخراج حكم از اخبار بدون اينها غير ممكن . و هر كه گمان كند كه مىتوان بدون امور مذكوره استنباط احكام الهيّه را از اخبار نموده گمان خطايى كرده ، و كسانى كه چنين تصوّر مىكنند ومىگويند كه : هر كسى عمل به ظاهر روايات مىتواند كرد واحتياج به هيچ وجه به مقدّمه اى از مقدّمات نيست بر دو قسمند . بعضى هستند كه همّت ايشان از تحصيل مقدّمات وقدرت بر رسيدن به علوم محتاج إليها قاصر ، و طبع ايشان از تقليد علماى دين مبين مستنكر ، وحبّ استقلال وامور دنيويّه ايشان را به محاكمات وفتاوى مستدعى است ، و به اين جهت مىگويند كه : هيچ يك از اينها محتاج اليه نيست ، و هر كه هر چيزى را ديد به مجرّد آن كه ظاهر آن را فهميد مىتواند به آن حكم كند ، وشكَّى نيست كه اين قسم از اهل بدعت وضلالتند و رفع ودفع آنها لازم . و قسم ديگر آن كه ميان خود و خدا سعى خود را كرد و اطراف وادلَّه را ملاحظه نمود ، و هيچ تقصيرى در بذل جهد نكرد ، وچنين يافت كه احتياج به تحصيل مقدّمات نيست ، و همان ظواهر روايات در استفاده ء احكام كافى است ، وچنين شخصى در نزد خدا معذور ، و آن را اهل بدعت شمردن دور است .

هامش
( 1 ) كشف الغطاء ص 173 .