بردن در خواب است ؛ همانگونه كه در اين آيه چنين است كه
« وَ هُوَ الَّذِي يَتَوَفَّاكُمْ بِاللَّيْلِ » .
2 . ابن عباس گويد : مقصود از « انى متوفيك » مرگ است ولى عيسى بيشتر از سه ساعت نمرد و دوباره زنده شد .
عدهاى از علماى ادبيات گفتهاند : در اين آيه تقدم و تأخرى بوده است ؛ بدين معنا كه اصل جمله چنين بوده است : « رافعك و متوفيك » . حرف « واو » نيز ترتيب را در آيه بيان نمىكند . دليل اين نظريه ، سخن پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم است كه فرمودند : عيسى نمرده است و پيش از برپايى رستاخيز به ميان شما مردم رجعت خواهد كرد .
پس مرگ عيسى كه در آيه بيان شده است بهمعناى نزول عيسى از آسمان و رجعت اوست . « 1 »
نافع گويد : از امام باقر عليه السّلام پرسيدم : ميان عيسى و محمد عليهما السّلام چند سال فاصله بود ؟ آن حضرت فرمودند : شما عقيده داريد كه ميان آنان ششصد سال فاصله است ولى ميان آنان پانصد سال فاصله بود . « 2 »
شهر بن حوشب گويد : حجاج به من گفت : بنابر آيهء
« وَ إِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ إِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ »
« 3 » دريافتهام كه همهء يهوديان و نصارى جز به عيسى ايمان نمىآورند و هرگز به اسلام روى نخواهند آورد ، بههمين دليل دستور دادهام كه همهء مسيحيان و يهوديان را گردن بزنند .
ابن حوشب گويد : جانتان به سلامت باد ! تفسير آيه چنين نيست . بلكه معناى آيه اين است كه عيسى پيش از رستاخيز به دنيا رجعت خواهد كرد و هيچ يهودى و مسيحىاى نمىماند مگر اينكه به او ايمان مىآورد .
هامش
( 1 ) . مجمع البيان ج 1 ص 759 .
( 2 ) . الاحتجاج ص 325 .
( 3 ) . سوره نساء / 159 .