همچنين از باد عقيم نيز ياد شده است كه
« رِيحٌ فِيها عَذابٌ أَلِيمٌ
« 1 » ؛ بادى كه عذابى دردناك در آن است » .
در آيهء ديگرى از گردبادى سخن گفته است كه با آتش همراه است :
« فَأَصابَها إِعْصارٌ فِيهِ نارٌ فَاحْتَرَقَتْ
« 2 » ؛ پس ناگهان گردبادى آتشبار به آن بوستان رسد و بسوزاند » . « 3 »
در كتاب علل الشرايع آمده كه « وهب » گويد : باد عقيمى كه در زير زمين گرد آمده است با هفتاد هزار افسار آهنين مهار گشته است و بر هرعنانى هفتاد هزار فرشته گماشته شده است كه آن را نگاه دارند . خداوند اين باد را بر قوم عاد فرستاد و اگر خداوند به آن باد اذن مىداد بر روى زمين همهچيز را مىسوزاند . خداوند به هنگام برپايى روز رستاخيز با اين باد كوهها و تپهها و كاخها و شهرهاىآباد را خرد و ويران خواهد كرد و اين سخن ، همان فرمايش خداوند است كه :
« وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْجِبالِ فَقُلْ يَنْسِفُها رَبِّي نَسْفاً فَيَذَرُها قاعاً صَفْصَفاً لا تَرى فِيها عِوَجاً وَ لا أَمْتاً ؛
« 4 » و از تو دربارهء كوهها مىپرسند . بگو :
پروردگارم همهء آنها را برمىكند و خرد و پراكنده مىسازد . پس آن زمين را هامونى هموار واگذارد . در آن هيچ كجى و بلندى نبينى » .
« قاع » شورهزار خشكيده را گويند و « صفصف » زمين صاف و هموار را گويند كه پستى و بلندى نداشته باشد . « أمت » مكان بلندى را مىگويند و به اين سبب آن را عقيم مىگويند كه عذاب الهى را دربر دارد و هيچ رحمتى در آن نهفته نيست ؛ همچون مردى كه از داشتن فرزند ، عقيم باشد اين باد نيز از رحمت الهى عقيم است ؛ زيرا اين باد برجها و كاخهاى قوم عاد را در زير ماسههاى نرم فرو برد و هفت شب و هشت روز بر آنها وزيد .
هامش
( 1 ) . سوره احقاف / 24 .
( 2 ) . سوره بقره / 266 .
( 3 ) . روضه كافى ص 91 .
( 4 ) . سوره طه / 105 الى 107 .