تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ المدينة المنورة (تاريخ مدينه منوره) (فارسى) — صفحة 110

مساهمون:

ص١١٠

سنگ را برداشت و بر كنار قبر او نهاد . « 1 » 320 - موسى بن اسماعيل براى ما نقل كرد و گفت : حماد بن سلمه ، از على بن زيد ، از يوسف بن مهران ، از ابن عباس نقل كرده است كه گفت : چون رقيه دختر رسول خدا صلى الله عليه و آله درگذشت پيامبر صلى الله عليه و آله ( خطاب به جنازهء او ) فرمود : به سَلَف ما عثمان بن مظعون بپيوند . راوى گفت : پس زنان گريستند اما عمر بر آنان تازيانه نواخت . رسول خدا صلى الله عليه و آله دست عمر را گرفت و فرمود : اى عمر ، آنان را واگذار . همچنين فرمود : « از قار قار شيطان بپرهيزيد . زيرا آنچه خود به خود از ديده فرو ريزد و از دل برخيزد ، از خداوند و از رحمت و مهربانى است ، اما آنچه از زبان و دست خيزد از شيطان . » راوى گويد : پس فاطمه - رضى اللَّه عنها - بر سر قبر گريست و پيامبر با گوشهء جامهء خود اشك از ديدگانش پاك مىكرد . « 2 » ابوزيد بن شبه ( مؤلف ) گويد : هم اين روايت و هم خلاف آن ، نقل شده است .

هامش
( 1 ) . حديث مرسل و ضعيف است .
( 2 ) . طبرانى در معجم الكبير ( ج 9 ، ح 8317 ) اين حديث را نقل كرده و هيثمى در مجمع ( ج 9 ، ص 302 ) درباره آن گفته است : رجال آن ثقه‌اند و دربارهء برخى از آنها اختلاف نظر است . همچنين هيثمى در مجمع ( ج 3 ، ص 17 ) مىگويد : احمد اين حديث را ( به شمارهء 2127 ) نقل كرده و سند او مشتمل بر على بن زيد است كه هر چند موثق است اما دربارهء او سخن‌هايى است . ابن سعد ( ج 3 و ج 1 ، ص 290 ) و ابن عبدالبرّ در استيعاب ( ج 3 ، صص 1055 و 1056 ) نيز اين حديث را نقل كرده‌اند . يادآور مىشود متن روايت طبرانى چنين است : از ابن عباس رسيده است كه گفت : چون عثمان بن مظعون درگذشت همسرش گفت : بهشت گواراى تو باد ! پيامبر صلى الله عليه و آله با خشم در او نگريست و فرمود : از كجا دانسته‌اى ؟ گفت : سوار عرصهء پيكار و از همراهان تو است . رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود : به خدا سوگند ، حتى نمىدانم با خودم چه خواهد شد . اين سخن رسول خدا صلى الله عليه و آله نسبت به عثمان بن مظعون كه برترين اصحاب رسول خدا صلى الله عليه و آله بود بر آنان گران آمد اما هنگامى كه رقيه دختر آن حضرت درگذشت فرمود : به سلف ما عثمان مظعون بپيوند . اين حديث را ابن حجر در الاصابه ( ج 4 ، ص 297 ) در شرح حال رقيه آورده و سپس در اين باره نوشته است : اين خطاست و شايد يكى از ديگر دختران پيامبر صلى الله عليه و آله بوده است ؛ زيرا در تاريخ ثابت است كه رقيه در هنگام غزوه بدر درگذشت . يا هم بايد اين روايت را چنين توجيه كرد كه پيامبر صلى الله عليه و آله پس از بازگشت از بدر به كنار قبر او آمد و چنين فرمود .