تخطي إلى المحتوى الرئيسي

أصول الاستنباط في أصول الفقه وتأريخه باسلوب حديث ( اصول استنباط ) ( فارسى ) — صفحة 337

مساهمون:

ص٣٣٧
پاسخ اين آيات آن است كه : پس از ثبوت دليل بر برائت ، قول بر برائت ، نه سخن گفتن بدون علم است ، نه ناسازگار با پرواى از خدا ، و نه افكندن خويش به هلاكت .

ب . سنّت

ادلهء روايى ايشان عبارت است از : 1 . سخن امام ( ع ) در جايى كه [ دو روايت با يكديگر تعارض كرده‌اند و ] مرجّحى در كار نباشد : « هرگاه چنين باشد ، درنگ كن تا امام خود را ديدار كنى ؛ زيرا توقف كردن در امور مشتبه بهتر از فروغلطيدن در هلاكت است » . 2 . سخن امام ( ع ) : « توقف كردن در امور مشتبه بهتر از فروغلطيدن در هلاكت است » . 3 . سخن پيامبر ( ص ) : « در امور مشتبه توقف كنيد . . . زيرا توقف كردن در امور مشتبه بهتر از فروغلطيدن در هلاكت است » . 4 . سخن پيامبر ( ص ) : « امور بر سه قسم است : امرى كه صلاح و سداد آن براى تو روشن است ، پس آن را پيروى كن ؛ و امرى كه [ فساد و ] گمراهىاش بر تو آشكار است ، پس از آن دورى كن ؛ و امرى كه در آن اختلاف [ و حق و باطلش نامعلوم ] است ، پس آن را به خداى عزّ و جلّ بازگردان » . 5 . سخن امام ( ع ) : « در آنچه بر شما نازل مىشود و [ حقيقتش را ] نمىدانيد راهى نداريد جز آنكه خوددارى كنيد و تحقيق و بررسى نماييد و آن را به امامان هدايت باز گردانيد تا شما را در آن به حق و راه ميانه بدارند » . 6 . سخن امام ( ع ) : « هرگاه امر بر شما مشتبه شد ، توقف كنيد و آن را به ما باز گردانيد تا آنچه را خداوند براى ما شرح داده ، براى شما تشريح كنيم » . 7 . سخن امام ( ع ) : در جايى كه روايات مختلف‌اند و مرجّحى در كار نيست : « بر شماست كه خوددارى كنيد ، تحقيق نماييد و توقف كنيد و درعين‌حال ، جوياى حق باشيد و آن را بكاويد تا از جانب ما برايتان حق بيان شود » . و روايات ديگرى كه دربارهء توقف در امور مشتبه است .