ان دليل المهم فى أصله مطلق يشمل صورتين : صورة فعل الأهم و صورة تركه ، و لما رفعنا اليد عن شموله لصورة فعل الأهم - لمكان المزاحمة و تقديم الراجح - فيبقى شموله لصورة ترك الأهم بلا مزاحم ، و هذا معنى اشتراطه به ترك الأهم . فيكون هذا الاشتراط مدلولا لدليلى الأمرين معا بضميمة حكم العقل ، و لكن هذه الدلالة من نوع دلالة الإشارة « 1 » .
پرسش
1 . مقصود از ضدّ در بحث اصول ، اقسام آن و تفاوت آن با اصطلاح فلسفى ضدّ چيست ؟
2 . مقصود از اقتضا در بحث ضد چيست ؟
3 . محلّ نزاع در بحث ضدّ چيست ؟
4 . آيا امر به شىء مقتضى نهى از ضدّ عام آن است ؟ چرا ؟ با ذكر مثال توضيح دهيد .
5 . آيا امر به ترك شىء مىتواند جايگزين نهى از شىء شود ؟ چرا ؟
6 . مسلك تلازم را در بحث ضدّ خاص نقل و نقد كنيد .
7 . مسلك مقدميت را در بحث ضدّ خاص نقل و نقد كنيد .
8 . دليل كسانى را كه ترك ضد خاص را مقدمهء فعل مأمور به دانستهاند ، بيان و نقد كنيد .
9 . با بيان دو مثال ، ثمرهء مترتب بر بحث ضد خاص را توضيح دهيد . ترتب اين ثمره مبتنى بر چه امورى است ؟
10 . آيا نهى غيرى مقتضى فساد عبادت است ؟ چرا ؟
11 . انديشهء ترتب را با ذكر مثال تبيين كنيد .
12 . آيا ترتب ممكن است ؟ چرا ؟
13 . آيا ترتب واقع است ؟ چرا ؟
هامش
( 1 ) - راجع عن معنى دلالة الاشارة المقصد الأول .