خواهد بود . وجدان و تجربه بزرگترين گواه اين مدعاست .
[ تأثير فعاليتهاى اجتماعى در رشد بينش و انديشه ]
هرگاه به فراگيرى چيزى از فنون محسوس بپردازى ، درهايى از آگاهى از معقولات به روى تو گشوده مىشود ؛ و اصل در اين مطلب آن است كه خداوند سبحان امور محسوس را با حقايق كلى و معقول مرتبط ساخته ، و امور اخروى را با امور دنيايى پيوند زده است . ازاينرو ، كسى كه امور اخروى را بدون امور دنيايى طلب كند ، به مقصود نخواهد رسيد ، چرا كه خداوند امور آن جهانى را بگونهاى قرار داده است كه جز با امور اين جهانى كامل نمىشود ؛ و دنيايى را كه وسيلهء رسيدن به آخرت قرار داده شده ، از آخرت بشمار آورده است و مشمول مذمتها و سرزنشهايى كه نسبت به دنيا شده ، نمىگردد . ازاينرو در حديث آمده است :
آنكه آخرت خويش را براى دنيايش رها كند ، ملعون است ، و كسى كه دنياى خويش را به خاطر آخرت ترك گويد ، ملعون و دور از رحمت خداست .
[ مقصود از دنياى مذموم و دنياى ممدوح ]
دنيايى كه تركش ، دورى از رحمت خدا را موجب مىگردد ، همان دنيايى است كه وسيله رسيدن به آخرت است ، و همان دنيايى است كه تماميت امور اخروى منوط به آن مىباشد ، و اين دنيا در حقيقت جزء آخرت است و ترك آن ، ترك آخرت خواهد بود . دنياى مذمت