تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه و شرح نهاية الحكمة ( فارسى ) — صفحة 133

مساهمون:

ص١٣٣
2 - بنابر نظر دوم ، علت‌هاى ديگر ، غير از خداى سبحان ، نيز فاعل مفيض و هستىبخش‌اند ؛ همان‌گونه كه خداوند فاعل مفيض است ، اما بنابر نظر نخست ، فاعلِ مفيض و هستىبخش فقط خداى سبحان است و ديگر موجودات فقط معدّ و مجراى فيض مىباشند . بنابراين ، فقط بنابر نظر نخست است كه اثبات مىشود : « لامؤثر فىالوجود الّا اللّه » . 3 - بنابر نظر دوم تنها اثبات مىشود كه خداوند فاعل كل موجودات است ، خواه باواسطه و خواه بدون واسطه . به ديگر سخن فقط اين مقدار ثابت مىشود كه خداوند سلسله جنبان زنجيرهء علت و معلول‌ها است و در رأس آن قرار دارد ، اما بنابر نظر نخست ، نه تنها اثبات مىشود كه خداوند فاعل كل موجودات است ، بلكه اين نيز مبرهن مىگردد كه خداوند فاعلِ قريب و علت بدون واسطهء همهء موجودات است . ]