حمل شايع صناعى
وثانيهما : أن يختلفَ أمرانِ مفهوماً ويتحدا وجوداً ، كقولنا : « الانسانُ ضاحكٌ » و « زيدٌ قائمٌ » ؛ ويسمّى هذا الحملُ ب « الحملِ الشائعِ الصناعي » .
ترجمه
2 - اينكه دو چيز از نظر مفهوم مختلف بوده ، اما يك هستى داشته باشند ؛ مانند :
« انسان خندان است ، » اين نوع حمل ، حمل شايع صناعى « 1 » ناميده مىشود .
شرح و تفسير
قسم دوم حمل ، حمل شايع صناعى است ؛ و آن در جايى است كه مفهوم و ماهيت موضوع و محمول متفاوت و مختلف است ، اما در وجود و هستى بايكديگر اتحاد و يگانگى دارند ؛ يعنى يك وجود است كه هر دو مفهوم از آن انتزاع مىشود . برخى از موارد حمل شايع صناعى عبارت است از :
1 - حمل ماهيت جوهرى بر فردش ؛ مانند : حسن انسان است .
2 - حمل مفهوم عرضى بر جوهر ؛ مانند : زغال سياه است .
3 - حمل يك مفهوم عرضى بر مفهوم عرضى ديگر ؛ مانند : خندان رونده است .
وجه نامگذارى اين حمل ، قضايايى كه در ميان مردم ردّ و بدل مىشود ، قضايايى است كه تنها بيانگر اتحاد موضوع و محمول در وجود مىباشد . ثانياً : تمام قضايايى كه مسائل علوم و صناعات گوناگون را تشكيل مىدهد ، مشتمل بر اين نوع حمل است ، زيرا در هر علمى از عوارض ذاتى موضوع آن علم گفت وگو مىشود و عرض ذاتى ،
هامش
( 1 ) . اين حمل را حمل شايع مىگويند ، چون در گفت و گوها شيوع و رواج دارد و به آن صناعى گفته مىشود ، چرا كه اين نوع حمل در علوم و فنون مختلف رائج و مستعمل است