توضيحى دربارهء ماهيت و مفاهيم ماهوى 61
معناى اصالت و اعتباريت 63
احتمالات مسئله 65
دليل اوّل بر اصالت وجود 66
دفع يك شبهه 68
دليل دوم 69
حمل بيانگر اتحاد ميان موضوع و محمول است 70
حمل شايع و حمل اوّلى 70
ماهيات خاستگاه كثرتند 70
دليل سوم 71
دليل چهارم 72
مفاهيم متواطى و مشكك 73
عدم تشكيك در ماهيت 74
حقايق خارجى اختلاف تشكيكى دارند 74
دليل طرفداران اصالت ماهيت 75
نقد و بررسى 77
بررسى نظريهء اصالت وجود در واجب و اعتبارى بودن آن در ممكنات 78
واسطه در عروض 80
5 . وحدت تشكيكى وجود 82
نظريهء وحدت وجود و موجود و نقد آن 84
نظريهء وحدت وجود و كثرت موجود و نقد آن 85
نظريهء كثيرت وجود و موجود 86
نظريهء وحدت در عين كثرت 86
انواع امتياز 87
اختلاف تشكيكى 88
بازگشت به اصل بحث : بازنگرى نظريهء سوم و چهارم 89
توضيح بيشتر دربارهء اختلاف تشكيكى 90
كثرت طولى و كثرت عرضى نور حسّى 91
كثرت طولى و كثرت عرضى وجود 92
دليل مشائين بر اينكه وجودهاى خارجى حقايق متباين به تمام ذات هستند 93
كثرت يك امر حقيقى است 94
اختلاف وجودهاى متكثر به تمام ذات است 94
نقد دليل حكيمان مشاء 95
وجود يك حقيقت تشكيكى است 96
برهان بر وحدت حقيقت وجود 98
چرا نمىتوان مفهوم واحد را از مصاديق كثير بما هو كثير انتزاع كرد ؟ 99
چكيدهء سخن 101
برهان مشكك بودن حقيقت وجود 102
6 . مخصّصات وجود 103
نور و وجوه سهگانهء تخصّص 104
حقيقت وجود و وجوه سهگانهء تخصص 105
نحوهء عروض وجود بر ماهيت 106
حل يك اشكال معروف دربارهء حمل وجود بر ماهيت 107
بيان اشكال 109
نقل و نقد پاسخهاى ديگران 110
پاسخ نخست و نقد آن 111
پاسخ دوم و نقد آن 112
پاسخ سوم و نقد آن 113
پاسخ چهارم و نقد آن 114
يك نكته 115
پاسخ صحيح 116
7 . احكام سلبى وجود 117
موضوع اين بحث حقيقت خارجى وجود است نه مفهوم آن 117
در اين بحث نظر به مرتبهء خاصى از وجود نيست 118
احكام سلبى وجود از باب سلب نقص است . 118
اين احكام دربارهء خداوند نيز صادق است 119
1 . وجود ، « غير » ندارد 119
ترجمه و شرح بداية الحكمة ( فارسى ) — صفحة 6
مساهمون: السيد محمدحسين الطباطبائي
ص٦