و در بردن لذّت حاصل كردن از جماع و غذا - اگر فرض آن بشود - ، ديه است .
و اگر نتواند راه برود از جهت جنايت به غير پا و از آن جهت ، پا هم بىفائده بماند ، اقرب ثبوت ديه است .
و اگر جنايتى زد كه سلس البول شد ، ديه است ؛
] 802 / A [
و بعضى مىگويند : اگر سلس البول او تا شب طول بكشد ، ديه است ؛ و تا ظهر ، نصف ديه ؛ و تا بلند شدن روز ، ثلث ديه است . « 1 »
مقصد ششم : در [ ديهء ] زخم شدن است
مسائل :
[ مسئلهء ] ( اوّل ) : در حارصه - كه پوست را بشكافد - ، يك شتر است .
[ مسئلهء ] ( دوم ) : در داميه - كه قدرى از گوشت [ را ] بگيرد - ، دو شتر است .
[ مسئلهء ] ( سوم ) : در باضعه - كه در گوشت فرو رود - ، سه شتر است .
[ مسئلهء ] ( چهارم ) : در سمحاق - كه برسد به پوست نازك كه بر استخوان است - ، چهار شتر است .
[ مسئلهء ] ( پنجم ) : در موضحه - كه اين پوست را از استخوان ببرد - پنج شتر است .
[ مسئلهء ] ( ششم ) : در هاشمه - كه استخوان را بشكند - ، ده شتر است ارباعا ؛ يعنى دو بنت مخاض و دو ابن لبون و سه بنت البون و سه حقه باشد ؛ و اگر خطا و شبه آن باشد ، اثلاثا ؛ يعنى سه حقه و سه بنت لبون و چهار حقه [ كه ] آبستن باشد .
[ مسئلهء ] ( هفتم ) : در منقّله - كه محتاج شود به نقل استخوان - ، پانزده شتر است .
[ مسئلهء ] ( هشتم ) : در مأمومه - كه برسد به كاسهء سر ، كه دماغ در آن است - ، ثلث ديه است .
[ مسئلهء ] ( نهم ) : در نافذه - كه فرو رود در بينى - ثلث ديه است ؛ و اگر خوب
هامش
( 1 ) . نك : قواعد الأحكام ، ج 3 ، ص 689 و غاية المراد ، ج 4 ، ص 555 - 556 .