و طفل ، تابع ابوين [ - پدر و مادر ] است ؛ اگر مسلمند ، به خاك سپرده مىشود ؛ و اگر كافرند كه خير ؛ و اگر يكى از ابوين او اسلام آورد ، تابع او است .
و مكروه است كشتن اسير ، در غير حال جنگ و حمل كردن سر او را از معركه .
و اگر كسى مردى را بنده گرفت ، نكاح زوجهء او منفسخ ، مىشود نه به واسطهء محض اسير شدن [ بلكه بواسطهء بنده گرفتن ] . و اگر زوجين ، اسير شدند ؛ يا زوج طفل بود ، و زن اسير شد ، نكاح منفسخ مىشود به سبب اسير شدن ؛ و اگر زوجين پيش از اسير شدن ، مملوك بودند ، غانم مخيّر است ميانهء فسخ نكاح آنان و ابقاء آن .
و واجب نيست عود دادن زن اسير شده به بلاد كفّار ، هرچند كه با اهل او مصالحه كرده باشند بر رها كردن مسلمى از دست آنان به شرط رها كردن اين زن و آنان هم مسلم را رها كرده باشند .
و جايز است رها كردن زن اسير شده به اخذ عوض ، مادامى كه از مسلم ، ولدى پيدا نكرده باشد .
[ فائده ]
اگر بنده پيش از مولا اسلام آورد ، مالك خودش مىشود ، به شرط آن كه پيش از مولا ، از دار الكفر به دار الاسلام آمده باشد ؛ و الّا فلا .
و محقون [ - محفوظ ] مىشود خون [ كافر ] حربى و اولاد كوچكش و مال منقولش به سبب اسلام آوردن او در دار الحرب ؛ ولى مال غيرمنقولش از قبيل عمارت ، از [ آن ] مسلمانان است . و اگر زن حامل از [ كافر ] حربى يا از مسلم در دار الحرب اسير شد بنده مىشود ، غير از حملش .
] 45 / A [
مطلب سوم : در احكام اقسام زمينها است
و آن ، چهار قسم است :
( قسم اوّل ) : زمين مفتوح العنوه است - كه به قهر و غلبه از كفّار فتح شده - ، [ و ] اين زمين مال تمام مسلمانان است ، و متولّى آن امام است . و متصرّف در آن ، خصوصيتى در تملّكش پيدا نمىكند . و فروش و وقف آن ، صحيح نيست . و بايد امام ، صرف كند حاصلش را در مصالح مسلمانان . و اجاره مىدهد امام ، به هر كس كه