خلقت و الى السماء كيف رفعت و الى الجبال كيف نصبت و الى الارض كيف سطحت بفتح اوائل و ضم تاء ، آيا پس نظر نميكنند بسوى شتر كه چگونه آفريدم و به آسمان كه چگونه بر افراشتم و بسوى كوهها كه چگونه نهادم و بسوى زمين كه چگونه گستردم .
و از ابن عبّاس و قتاده و زيد بن اسلم و زيد بن على الا من تولى به تخفيف روايت شده است .
دليل :
دليل كسى كه تصلى گويد آيهء شريفهء ،
سَيَصْلى ناراً ذاتَ لَهَبٍ
و قول خدا
إِلَّا مَنْ هُوَ صالِ الْجَحِيمِ
، و دليل كسى كه تصلى قول خدا
ثُمَّ الْجَحِيمَ صَلُّوهُ
و صلوه مانند اصلوه است و لا غيه مصدر بمنزله عاقبه و غافيه است و ممكن است كه صفت باشد مثل اينكه مىگويى ( لا تسمع فيها كلمه لاغيه ) ، نمى شنوى در آن كلمه لغوى و اوّل بهتر است براى قول خداى تعالى :
لا يَسْمَعُونَ فِيها لَغْواً
، نميشنوند در بهشت لغوى را ، و لا تسمع بنا بر اينكه بفاء فعل براى مفعول به باشد نيكوست ، براى اينكه خطاب عينا مصروف بيك نفر نيست .
و بنا بر اينكه بفاء فعل براى فاعل باشد نيز خوب است بنا بر شياع در خطاب اگر چه براى يك نفر باشد ، و بنا بر اين است ، آيهء و اذا رأيت ثمّ رأيت نعيما ، و ممكن است كه خطاب به پيغمبر ( ص ) باشد و هر يك از تاء و ياء در تسمع و يسمع نيكوست بنا بر لفظ و بنا بر معنى .
و امّا قول خدا ، ايّابهم بنا بر تشديد ، ابو الفتح گويد ابو حاتم انكار كرده اين قرائت را براى اينكه آن را حمل كرده بر مثل كذبوا كذابا